import type { Modelonderdeel } from "../types"; // ── Regelingen voor de beëindiging van conventionele onverdeeldheden ─────── // Bron: Prof. Dr. Ruud Jansen, VU Brussel & UA, notaris te Lommel, uit // "Aandachtspunten bij conventionele onverdeeldheden" voor de // vormingsnamiddag "Belangrijke updates in het samenlevings- en // scheidingsrecht", VlaNot, 2 juni 2015, via de Drive-back-up in // integratie/drive-backup/. Tien afzonderlijke, onderling combineerbare // bouwstenen (geen strikt uitsluitende hypotheses) voor een // samenlevingsovereenkomst of onverdeeldheidsregeling tussen partners: hoe de // onverdeeldheid (bv. de gezinswoning) wordt afgewikkeld bij het einde van de // relatie. FR-spiegel in beeindiging-conventionele-onverdeeldheid-fr.ts. export const beeindigingConventioneleOnverdeeldheidOnderdelen: Modelonderdeel[] = [ { id: "beeindiging-conventionele-onverdeeldheid", titel: "Regelingen voor de beëindiging van conventionele onverdeeldheden", categorie: "voorwaarden", omschrijving: "Tien afzonderlijke, combineerbare clausules om de beëindiging van een conventionele onverdeeldheid tussen partners (bv. van de gezinswoning) te regelen bij het einde van de relatie: een preferentierecht voor één partner, de wijze van prijsbepaling, de verdeling van het saldo, de vergoeding tussen overnemer en overdrager (met of zonder verdeling van de meerwaarde), de herwaarderingsformule voor de eigen inbreng, de termijn voor de akte, het lot bij gebrek aan akkoord (openbare verkoop/verkoop uit de hand), het exclusief gebruiksrecht tijdens de overgangsperiode, en de niet-verrekening van afbetalingen vanaf een bepaalde datum.", tekst: "REGELINGEN VOOR DE BEËINDIGING VAN CONVENTIONELE ONVERDEELDHEDEN — Kies hierna de toepasselijke variant(en); dit zijn combineerbare bouwstenen, geen onderling uitsluitende hypotheses (met uitzondering van de twee vergoedingsvarianten, die elkaar uitsluiten).", varianten: [ { id: "preferentierecht-intuitu-personae", hypothese: "Preferentierecht (recht van voorkeur) voor deelgenoot A, uitoefenbaar bij het einde van de relatie", tekst: "Er wordt een preferentierecht toegekend aan deelgenoot A. Dit preferentierecht is intuitu personae toegekend. Deelgenoot A kan dit preferentierecht uitoefenen wanneer de onverdeeldheid vatbaar is voor verdeling. De onverdeeldheid wordt onweerlegbaar vatbaar voor verdeling geacht bij het einde van de relatie tussen A en B. Er is sprake van een einde van de relatie wanneer een van de deelgenoten zulks meldt aan de andere deelgenoot per aangetekend schrijven. Vanaf het ogenblik dat dergelijk schrijven wordt aangeboden aan de andere deelgenoot, begint de termijn te lopen gedurende de welke deelgenoot A het preferentierecht kan uitoefenen. Deze termijn bedraagt één maand. Het preferentierecht is tijdig uitgeoefend als de uitoefening aan deelgenoot B binnen de termijn wordt aangeboden. Dit dient te gebeuren via aangetekende brief. Van zodra deelgenoot A gebruikmaakt van zijn preferentierecht, dient de akte houdende verdeling verleden te worden binnen een termijn van drie maanden vanaf dat ogenblik. De overnameprijs zal dan ook betaald dienen te worden. Voor de berekening van de termijnen zijn de artikelen 52-54 van het Gerechtelijk Wetboek van overeenkomstige toepassing.", }, { id: "prijsbepaling-in-onderling-overleg-of-expertise", hypothese: "Prijsbepaling in onderling overleg, bij gebrek aan akkoord via een bindende derdenbeslissing van een deskundige", tekst: "Voor de prijsbepaling komen partijen overeen om in gezamenlijk overleg over te gaan tot de prijsbepaling van de te verdelen goederen. Bij gebrek aan overeenstemming zullen zij gezamenlijk en op gemene kost een deskundige aanstellen die via een bindende derdenbeslissing zal overgaan tot de waardering van het goed op basis van de venale waarde van het goed. Wanneer zij niet in overleg deze derde kunnen aanstellen, dan mag de meest gerede onder hen de vrederechter van het kanton van de ligging van het goed verzoeken een deskundige aan te stellen die zal overgaan tot deze bindende waardebepaling. De kosten voor de aanstelling en de kosten van de deskundige zijn gemene kosten. Nadat een deskundige een waarde heeft bepaald, kunnen de beide partijen nog steeds in onderling overleg een andere prijs overeenkomen.", }, { id: "verdeling-saldo-na-aftrek-lasten", hypothese: "Verdeling van het saldo na aftrek van het krediet, de wederbeleggingsvergoeding en de kosten van de handlichting", tekst: "De prijs zal in dergelijk geval worden verdeeld als volgt: nadat het openstaande saldo van het krediet, de wederbeleggingsvergoeding en de kosten van de handlichting werden afgehouden, mag iedere deelgenoot zijn betaling aan het krediet (in kapitaal en interest), en de verbouwings- en verbeteringswerken vooraf nemen. Het saldo wordt bij helften (als beiden voor het zelfde aandeel mede-eigenaar waren) verdeeld onder de beide partners.", }, { id: "vergoeding-overnemer-financiele-inspanningen", hypothese: "Vergoeding van de overnemer aan de overdrager, beperkt tot de financiële inspanningen (zonder verdeling van de meerwaarde)", tekst: "De overnemer zal in dergelijk geval een vergoeding betalen aan de overdrager die gelijk is aan de volgende som: (1) de som geld die de overdrager met eigen middelen heeft betaald naar aanleiding van deze aankoop, (2) de som geld die de overdrager heeft terugbetaald, zowel kapitaal- als intrestaflossing, aan de kredietinstelling ter financiering van deze aankoop, (3) de gelden die de overdrager heeft betaald voor verbouwings- en verbeteringswerken aan het goed, uitgezonderd evenwel de gelden die werden betaald voor loutere onderhoudswerken die niet worden verrekend. Onderhoudswerken zijn die werken die volgens het gemene recht ook rusten op een huurder. De bewijsstukken van de betalingen zullen door de overdrager moeten worden voorgelegd. Wanneer de lening of kredietopening wordt betaald vanuit een gezamenlijke rekening, geldt het weerlegbare vermoeden dat ieder voor de helft heeft bijgedragen aan de betaling van de lening. Tevens dient de overnemer vanwege de kredietinstelling te verkrijgen dat de overdrager wordt bevrijd van de verbintenissen die voortvloeien uit de kredietovereenkomst.", }, { id: "vergoeding-overnemer-financiele-inspanningen-met-meerwaarde", hypothese: "Vergoeding van de overnemer aan de overdrager voor de financiële inspanningen, VERMEERDERD met de helft van de meerwaarde", tekst: "De overnemer zal in dergelijk geval een vergoeding betalen aan de overdrager die gelijk is aan de volgende som: A. Enerzijds een vergoeding voor de financiële inspanningen door de overdrager en meer bepaald: (1) de som geld die de overdrager met eigen middelen heeft betaald naar aanleiding van deze aankoop, (2) de som geld die de overdrager heeft terugbetaald, zowel kapitaal- als intrestaflossing, aan de kredietinstelling ter financiering van deze aankoop, (3) de gelden die de overdrager heeft betaald voor verbouwings- en verbeteringswerken aan het goed, uitgezonderd evenwel de gelden die werden betaald voor loutere onderhoudswerken die niet worden verrekend. Onderhoudswerken zijn die werken die volgens het gemene recht ook rusten op een huurder. De bewijsstukken van de betalingen zullen door de overdrager moeten worden voorgelegd. Wanneer de lening of kredietopening wordt betaald vanuit een gezamenlijke rekening, geldt het weerlegbare vermoeden dat ieder voor de helft heeft bijgedragen aan de betaling van de lening. Tevens dient de overnemer vanwege de kredietinstelling te verkrijgen dat de overdrager wordt bevrijd van de verbintenissen die voortvloeien uit de kredietovereenkomst. B. Anderzijds de helft (op voorwaarde dat de deelgenoot voor de onverdeelde helft mede-eigenaar is) van de meerwaarde. Deze meerwaarde is het bedrag van de geschatte waarde van het goed op het ogenblik van de verdeling, verminderd met het openstaande saldo van het krediet en verminderd met de vergoeding voor de financiële inspanningen zoals hoger vermeld van elk van de deelgenoten. Als het goed geen meerwaarde heeft verkregen, wordt er enkel op basis van het hogervermelde onder A. verrekend.", }, { id: "herwaarderingsformule-eigen-inbreng", hypothese: "Herwaarderingsformule voor de eigen inbreng op basis van de evolutie van de waarde van het goed", tekst: "Het hogervermelde bedrag van de eigen inbreng zal worden vermenigvuldigd met het breukgetal, waarvan de teller het bedrag is van de latere verkoopprijs c.q. de geschatte waarde van het goed op het ogenblik van de verdeling, en de noemer het bedrag van de aankoopprijs verhoogd met de kosten (notariskosten en registratierechten) van de aankoop en/of het krediet en de kosten van verbouwing en renovatie.", }, { id: "termijn-akte-na-keuze-overname", hypothese: "Termijn voor het verlijden van de akte van afstand-deling na uitoefening van het overnamerecht", tekst: "De deelgenoten komen overeen dat, in geval van toedeling van het goed aan een van hen, de notariële akte houdende afstand-deling verleden moet worden binnen een termijn van twee maanden nadat de deelgenoot die beschikt over een preferentieel overnamerecht zich hierop beroept, c.q. nadat de deelgenoten overeenkomen tot verdeling. De overnameprijs zal betaald moeten worden en de overname van de bestaande kredieten door de overnemer zal gerealiseerd moeten worden bij het verlijden van de akte. De overnemer zal op dat ogenblik ook de goedkeuring van de kredietinstelling moeten voorleggen, desgevallend onder opschortende voorwaarde van de realisatie van de verdeling, waarin deze laatste instemt met de ontlasting van de overdrager als schuldenaar van voormeld krediet. De registratierechten, aktekosten en notariële erelonen zullen worden betaald door de overnemer. Wanneer de verdeling niet tijdig op deze manier kan worden gerealiseerd, zal het goed onverwijld openbaar worden verkocht, behoudens andersluidend akkoord van de partijen.", }, { id: "openbare-verkoop-of-verkoop-uit-de-hand-bij-gebrek-akkoord", hypothese: "Openbare verkoop bij gebrek aan akkoord, met mogelijkheid tot verkoop uit de hand mits eenparig akkoord", tekst: "Partijen zijn het eens dat het goed in dergelijk geval onverwijld openbaar moet worden verkocht, tenzij ze beiden eens zijn om het goed te verkopen via een verkoop uit de hand, waarvan ze dan overeenstemming bereiken over de precieze wijze van deze verkoop. Bereiken ze daar geen overeenstemming over, dan mag de meest gerede partij de openbare verkoop verzoeken. Elke deelgenoot geeft onherroepelijk volmacht aan de andere deelgenoot om hem te vertegenwoordigen als verkoper op deze openbare verkoop, de verkoopsvoorwaarden vast te stellen, in de toewijzing in te stemmen, al dan niet met recht van hoger bod, de prijs in ontvangst te nemen en kwijting te geven over de prijs.", }, { id: "exclusief-gebruiksrecht-overgangsperiode", hypothese: "Exclusief gebruiksrecht van één deelgenoot tijdens de overgangsperiode, met eigen lastenverdeling", tekst: "Deelgenoot A zal, in afwachting van de verdeling c.q. de verkoop, als enige gerechtigd zijn om het goed gedurende deze termijn te blijven bewonen, zonder daarvoor iets verschuldigd te zijn aan deelgenoot B. A neemt de verplichting op zich om het goed in deze tussentijd te bewaren als een goed huisvader. Partijen zijn overeengekomen dat in deze tussenperiode A als enige zal instaan voor de terugbetaling van het bestaande woonkrediet, alsook voor de betalingen die verband houden met het gebruik van de woning, in het bijzonder de kosten wegens gebruik van de nutsvoorzieningen, de nog te vervallen premies van de verzekeringsovereenkomsten die op het onroerend goed betrekking hebben, de kosten van onderhoud en de nog te betalen onroerende voorheffing van het goed. A verbindt er zich toe om B geheel te vrijwaren tegen de aanspraken van schuldeisers wegens de niet-betaling van voormelde kosten en de hypothecaire lening. In geval van grove herstellingen komen partijen overeen dat deze kosten bij helften tussen hen worden gedeeld. Grove herstellingen zijn herstellingen die dermate ernstig zijn dat ze de woonkwaliteit van de woning doen verminderen, alsook de kosten die ingeval van huur ten laste van de eigenaar zijn. Als voorbeeld van dergelijke grove herstelling gelden: herstelling van de barsten in de muur die de stabiliteit in het gedrang brengen, herstellingen aan het dak die meer dan een derde van de dakoppervlakte betreffen, de plaatsing van een nieuwe centrale verwarming.", }, { id: "niet-verrekening-afbetalingen-vanaf-datum", hypothese: "Niet-verrekening van de afbetalingen van het lopende woonkrediet door de tijdelijke gebruiker vanaf een bepaalde datum, met correctiemechanisme bij wanbetaling", tekst: "Partijen zijn overeengekomen dat de terugbetaling van het lopende woonkrediet in kapitaal en interest met eigen gelden van deelgenoot A, de tijdelijke gebruiker, vanaf {{ingangsdatum_niet_verrekening}} niet zal worden verrekend. Evenwel, en in de mate dat A tijdens de periode dat het goed niet aan hem is toebedeeld, dan wel is verkocht aan een derde, geheel of gedeeltelijk zou hebben nagelaten om zijn verbintenis in verband met de verdere afbetaling van het hypothecaire krediet na te komen, dan zal zijn aandeel van 50 % in de voormelde netto-verkoopsom worden verminderd met de helft van het bedrag aan terugbetalingen in kapitaal en intrest aan het hypothecaire krediet dat hij ingevolge de op zich genomen verbintenis heeft nagelaten te betalen. Dit bedrag zal alsdan bijkomend worden uitbetaald aan B, bovenop diens hierboven bepaalde aandeel van 50 % in de voormelde netto-verkoopsom.", }, ], parameters: [ { naam: "ingangsdatum_niet_verrekening", omschrijving: "Datum vanaf wanneer de afbetalingen van de tijdelijke gebruiker niet meer worden verrekend", voorbeeld: "1 januari 2027" }, ], agentwenken: "Deze tien clausules zijn bouwstenen voor een samenlevingsovereenkomst (of een aanhangsel bij een huwelijkscontract) die de onverdeeldheid tussen partners (typisch de gezinswoning) op voorhand regelt voor het geval de relatie eindigt — kies en combineer de toepasselijke onderdelen naargelang wat de partners wensen te regelen; ze zijn niet allemaal verplicht samen te gebruiken. De twee vergoedingsvarianten ('vergoeding-overnemer-financiele-inspanningen' zonder meerwaardeverdeling, en '...-met-meerwaarde' mét helft van de meerwaarde) sluiten elkaar wel uit — kies er precies één, naargelang de partners de meerwaarde van het goed willen delen bij overname door één van beiden. 'preferentierecht-intuitu-personae' en 'termijn-akte-na-keuze-overname' horen samen (het ene regelt de uitoefening van het voorkeurrecht, het andere de vervolgtermijn voor de akte). 'openbare-verkoop-of-verkoop-uit-de-hand-bij-gebrek-akkoord' is het vangnet wanneer geen van de partners het preferentierecht uitoefent of geen overname-akkoord wordt bereikt.", toepasbaarOp: ["samenlevingsovereenkomst", "huwelijkscontract", "verdelingsakte"], thema: "familie", soort: "MODCL", bron: "Prof. Dr. Ruud Jansen, VU Brussel & UA, notaris te Lommel, \"Aandachtspunten bij conventionele onverdeeldheden\", vormingsnamiddag \"Belangrijke updates in het samenlevings- en scheidingsrecht\", VlaNot, 2 juni 2015 — programmatisch overgenomen uit integratie/drive-backup/2026-07-02-backup-modellen-e-notariaat/.", versie: "1.0", datum: "2026-07-10", wetsbasis: ["art. 815 e.v. BW (verdeling van onverdeeldheden)", "art. 52-54 Ger.W. (berekening van termijnen)"], nazicht: { status: "na_te_kijken", datum: "2026-07-10", aandachtspunten: "Bron van 2 juni 2015 (vóór Boek 3/4 BW) — de verwijzingen naar het Burgerlijk Wetboek bevestigen tegenover de huidige nummering (o.m. Boek 3, eigendom en zakelijke rechten, en Boek 4, verbintenissen). De illustratieve datum in 'niet-verrekening-afbetalingen-vanaf-datum' is bewust als parameter opgenomen (was in de bron een concreet voorbeeld, 1 januari 2015) — steeds actualiseren per dossier.", }, }, ];