import type { Modelonderdeel } from "../types";

// ── Modelonderdelen: schenking — kernclausules schenkingsakte ───────────────
// Verwerkt vanuit twee eigen kantoormodellen (schenkingsakte onroerend en
// schenkingsakte roerend goed). Genericeerd: alle namen, adressen, data en
// kantoorspecifieke gegevens uit de brondossiers (bv. "Cindy/Steve/Trix/Axl
// WIJNANTS", notarissen, "Leuven 1", "28 april 2020") zijn vervangen door
// {{parameters}} of weggelaten.
//
// Bewust buiten scope van deze eerste reeks: de erfovereenkomst-gerelateerde
// subclausules die in het brondossier mee in de schenkingsakte stonden
// (vermoedelijke erfgenamen, waarde-erfovereenkomst art. 4.90 §5 BW, afstand
// van inkorting art. 4.152 BW, formalisme en publiciteit). Dat is een eigen,
// omvangrijk domein (erfovereenkomsten kunnen ook los van een schenking
// voorkomen) en wordt in een latere, apart geplande uitbreiding opgenomen.

export const schenkingOnderdelen: Modelonderdeel[] = [
  {
    id: "aanvaarding-minderjarige-begiftigde-schenking",
    titel: "Aanvaarding van de schenking namens een minderjarige begiftigde",
    categorie: "schenking",
    omschrijving:
      "Aanvaarding van de schenking in naam van een minderjarige begiftigde, ofwel door een andere ascendent (art. 4.163 BW), ofwel — wanneer beide ouders zelf schenker zijn van een gemeenschappelijk of onverdeeld goed — via diagonale vertegenwoordiging waarbij elke ouder het aandeel van de andere ouder aanvaardt.",
    tekst: "",
    varianten: [
      {
        id: "vertegenwoordiging-door-andere-ascendent",
        hypothese: "Vertegenwoordiging door een andere ascendent (ouder/grootouder) dan de schenker",
        tekst:
          "VERTEGENWOORDIGING VAN DE MINDERJARIGEN\nVoor {{namen_minderjarige_begiftigden}}, minderjarige comparant(en) sub {{nummers_minderjarige_begiftigden}}, verschijnt en aanvaardt, overeenkomstig artikel 4.163 van het Burgerlijk Wetboek, hun [KIES: ouder / grootouder], met name {{naam_vertegenwoordiger}}.",
      },
      {
        id: "diagonale-vertegenwoordiging",
        hypothese: "Diagonale vertegenwoordiging — de ouders aanvaarden onderling elkaars aandeel namens de minderjarige begiftigde(n)",
        tekst:
          "VERTEGENWOORDIGING VAN DE MINDERJARIGEN — DIAGONALE VERTEGENWOORDIGING\nVoor {{namen_minderjarige_begiftigden}}, minderjarige comparant(en) sub {{nummers_minderjarige_begiftigden}}, verschijnen en aanvaarden diagonaal, de ouders, overeenkomstig artikel 4.163 van het Burgerlijk Wetboek:\n- {{naam_ouder_1}}, voornoemde comparant sub {{nummer_ouder_1}}, in zijn/haar hoedanigheid van vader/moeder van voornoemde minderjarige begiftigde(n), die het aandeel aanvaardt van {{naam_ouder_2}}, voornoemde comparant sub {{nummer_ouder_2}}, in de geschonken goederen, behorend [KIES: tot het gemeenschappelijk vermogen van / in onverdeeldheid tussen] de schenkers;\n- {{naam_ouder_2}}, voornoemde comparant sub {{nummer_ouder_2}}, in zijn/haar hoedanigheid van vader/moeder van voornoemde minderjarige begiftigde(n), die het aandeel aanvaardt van {{naam_ouder_1}}, voornoemde comparant sub {{nummer_ouder_1}}, in de geschonken goederen, behorend [KIES: tot het gemeenschappelijk vermogen van / in onverdeeldheid tussen] de schenkers.",
      },
    ],
    parameters: [
      { naam: "namen_minderjarige_begiftigden", omschrijving: "Naam/namen van de minderjarige begiftigde(n)" },
      { naam: "nummers_minderjarige_begiftigden", omschrijving: "Nummer(s) sub waaronder de minderjarige begiftigde(n) verschijnen" },
      { naam: "naam_vertegenwoordiger", omschrijving: "Naam van de andere ascendent (ouder/grootouder) die optreedt" },
      { naam: "naam_ouder_1", omschrijving: "Naam van de eerste ouder" },
      { naam: "nummer_ouder_1", omschrijving: "Nummer sub waaronder de eerste ouder verschijnt" },
      { naam: "naam_ouder_2", omschrijving: "Naam van de tweede ouder" },
      { naam: "nummer_ouder_2", omschrijving: "Nummer sub waaronder de tweede ouder verschijnt" },
    ],
    toepasbaarOp: ["schenkingsakte", "schenkingsakte-roerend-goed"],
    thema: "familie",
    soort: "MODCL",
    bron: "Schenkingsakte onroerend / Schenkingsakte roerend goed (eigen kantoormodellen)",
    versie: "1.0",
    datum: "2026-06-26",
    wetsbasis: ["art. 4.163 BW"],
    nazicht: { status: "actueel", datum: "2026-06-26" },
  },
  {
    id: "tussenkomst-echtgenoot-schenking-eigen-goed",
    titel: "Tussenkomst van de echtgenoot bij schenking van een eigen goed",
    categorie: "schenking",
    omschrijving:
      "Tussenkomst van de echtgenoot van een schenker die een eigen (niet-gemeenschappelijk) goed schenkt: bevestiging dat het goed eigen is, kennisname van de schenking en verzaking aan de nietigheidsvordering van art. 224 §1, 3° BW; de afzonderlijke instemming van de echtgenoot/wettelijk samenwonende partner bij schenking van de gezinswoning (art. 215 BW); aansluitend de gevolgen van de schenking voor de niet-schenkende echtgenoot/partner (geen inbreng bij volle eigendom, dan wel het voortgezet/opvolgend vruchtgebruik bij voorbehoud van vruchtgebruik).",
    tekst:
      "TUSSENKOMST\nIs hier tussengekomen: {{identiteit_echtgenoot}}, hierna (onveranderlijk) \"de echtgenoot\" genoemd.\nDe echtgenoot verklaart uitdrukkelijk:\n- dat de goederen die door de schenker worden geschonken behoren tot zijn eigen vermogen en niet afhangen van een gemeenschap die tussen hen bestaat;\n- dat hij perfect op de hoogte is van de clausules en voorwaarden van deze schenkingsakte;\n- dat deze schenking op geen enkele wijze de belangen van het gezin in gevaar brengt, en dat hij bijgevolg verzaakt aan de mogelijkheid om de nietigheid ervan te vragen met toepassing van artikel 224, §1, 3° van het Burgerlijk Wetboek.",
    varianten: [
      {
        id: "instemming-gezinswoning",
        hypothese: "Het geschonken goed is de gezinswoning — bijkomende instemming van de echtgenoot of wettelijk samenwonende partner vereist (art. 215 BW)",
        tekst:
          "INSTEMMING MET DE SCHENKING VAN DE GEZINSWONING\nDe [KIES: echtgeno(o)t(e) / wettelijk samenwonende partner] van de schenker, {{identiteit_echtgenoot}}, voornoemd, verklaart overeenkomstig artikel 215 van het Burgerlijk Wetboek in te stemmen met de schenking van de voormelde gezinswoning.",
        toelichting:
          "Bron (Fednot, geactualiseerd 1 juli 2022): deze instemming is een afzonderlijke vormvereiste, los van de verzaking aan de nietigheidsvordering van art. 224 §1, 3° BW — beide verklaringen zijn nodig wanneer het geschonken eigen goed de gezinswoning is. Voor wettelijk samenwonenden geldt deze instemmingsvereiste enkel wanneer het de gezinswoning betreft (niet bij een ander eigen goed).",
      },
      {
        id: "gevolgen-niet-schenkende-partner-volle-eigendom",
        hypothese: "Gevolgen voor de niet-schenkende echtgenoot/partner — schenking in volle eigendom",
        tekst:
          "GEVOLGEN VAN DE SCHENKING VOOR DE NIET-SCHENKENDE [KIES: ECHTGENOOT / WETTELIJK SAMENWONENDE PARTNER]\nDe langstlevende [KIES: echtgenoot / wettelijk samenwonende partner] kan de inbreng niet eisen van giften die aan andere erfgenamen zijn gedaan, ongeacht of deze giften tussen de andere erfgenamen aan inbreng zijn onderworpen of daarvan zijn vrijgesteld. Schenkingen in volle eigendom gedaan ten aanzien van de langstlevende [KIES: echtgenoot / wettelijk samenwonende partner] zijn dus definitief en onherroepelijk gedaan, en blijven buiten beschouwing.",
      },
      {
        id: "gevolgen-niet-schenkende-partner-vruchtgebruik",
        hypothese: "Gevolgen voor de niet-schenkende echtgenoot — schenking met voorbehoud van vruchtgebruik, schenker gehuwd",
        tekst:
          "GEVOLGEN VAN DE SCHENKING VOOR DE NIET-SCHENKENDE ECHTGENOOT\nBij overlijden van de schenker ontvangt de langstlevende echtgenoot die tot de nalatenschap komt het ('opvolgend') vruchtgebruik van de goederen die de schenker heeft geschonken en waarvan hij zich het vruchtgebruik heeft voorbehouden, op voorwaarde dat de echtgenoot op het tijdstip van de schenking al die hoedanigheid had en de schenker titularis van dit vruchtgebruik is gebleven tot de dag van zijn overlijden.\nDe langstlevende echtgenoot kan aan dit wettelijk voortgezet vruchtgebruik verzaken; gebeurt die verzaking tijdens het leven van de schenker, dan moet het formalisme van de erfovereenkomsten worden nageleefd.",
      },
    ],
    parameters: [{ naam: "identiteit_echtgenoot", omschrijving: "Volledige identiteit van de tussenkomende echtgenoot of wettelijk samenwonende partner" }],
    toepasbaarOp: ["schenkingsakte", "schenkingsakte-roerend-goed"],
    thema: "familie",
    soort: "MODCL",
    bron: "Schenkingsakte onroerend / Schenkingsakte roerend goed (eigen kantoormodellen); aanvulling instemming-gezinswoning: Fednot, \"Schenking door een echtgenoot of wettelijk samenwonende partner\", geactualiseerd door Meester Christoph Castelein, goedgekeurd door de Werkgroep ad hoc Familierecht, laatst bijgewerkt 1 juli 2022, via integratie/drive-backup/.",
    versie: "1.1",
    datum: "2026-07-10",
    wetsbasis: ["art. 224, §1, 3° BW", "art. 215 BW (instemming vervreemding gezinswoning)"],
    agentwenken:
      "Voeg 'instemming-gezinswoning' enkel toe wanneer het geschonken eigen goed de gezinswoning is — dit is een BIJKOMENDE vormvereiste naast (niet in de plaats van) de basisclausule (verzaking nietigheidsvordering art. 224). Kies vervolgens exact één van de twee 'gevolgen'-varianten op basis van de gekozen schenkingsvorm (volle eigendom of voorbehoud van vruchtgebruik).",
    nazicht: {
      status: "na_te_kijken",
      datum: "2026-07-10",
      aandachtspunten:
        "De Fednot-bron (2022) citeert art. 224 en art. 215 zonder de vermelding 'oud'; latere Fednot-varianten van hetzelfde model verwijzen wel naar 'artikel 224 van het oud Burgerlijk Wetboek' — controleer de actuele nummering (mogelijke overgang naar een nieuw Boek 1bis Relatievermogensrecht) vóór gebruik.",
    },
  },
  {
    id: "verklaringen-schenker",
    titel: "Verklaringen van de schenker",
    categorie: "schenking",
    omschrijving:
      "Standaardverklaringen van de schenker over het geschonken goed: enige en legitieme eigenaar, geen bestaande erfovereenkomsten die de schenking beletten, geen beslag of pandgeving, geen fideï-commis de residuo, en geen aan derden verleende rechten of overeenkomsten die zijn beschikkingsbevoegdheid beperken.",
    tekst:
      "VERKLARINGEN VAN DE SCHENKER\n[NAKIJKEN OF SCHRAPPEN: De schenker / Elke schenker] verklaart:\n- de enige en legitieme eigenaar te zijn van het geschonken goed;\n- dat er geen erfovereenkomsten bestaan die deze schenking zouden beletten;\n- dat het geschonken goed niet het voorwerp uitmaakt van een beslagprocedure en niet in pand werd gegeven;\n- dat het geschonken goed niet het voorwerp uitmaakt van een fideï-commis de residuo;\n- dat hij aan derden geen rechten heeft toegekend, noch een overeenkomst heeft gesloten, die tot gevolg hebben zijn beschikkingsbevoegdheid te beperken of uit te sluiten.",
    varianten: [],
    parameters: [],
    toepasbaarOp: ["schenkingsakte", "schenkingsakte-roerend-goed"],
    thema: "familie",
    soort: "MODCL",
    bron: "Schenkingsakte onroerend / Schenkingsakte roerend goed (eigen kantoormodellen)",
    versie: "1.0",
    datum: "2026-06-26",
    nazicht: { status: "actueel", datum: "2026-06-26" },
  },
  {
    id: "eigendom-genot-staat-belastingen-schenking",
    titel: "Eigendom en genot, staat en belastingen bij schenking",
    categorie: "schenking",
    omschrijving:
      "Overdrachtsmodaliteiten van de schenking: tijdstip van eigendomsoverdracht en genot (onmiddellijk, of pas vanaf het uitdoven van het voorbehouden vruchtgebruik), de staat waarin het goed wordt verkregen (zonder verhaal tegen de schenker), en de verdeling van de belastingen op het goed vanaf de schenking.",
    tekst:
      "EIGENDOM EN GENOT\nDe begiftigde zal de [KIES: volle / blote] eigendom van het geschonken goed hebben te rekenen vanaf heden.\n[NAKIJKEN OF SCHRAPPEN: indien volle eigendom] Hij zal er ook het genot van hebben te rekenen vanaf heden.\n[NAKIJKEN OF SCHRAPPEN: indien voorbehoud van vruchtgebruik] De begiftigde zal de volle eigendom en het genot van het goed pas bekomen vanaf de uitdoving van het vruchtgebruik.\n\nSTAAT\nDe begiftigde verkrijgt het geschonken goed in de staat waarin het zich heden bevindt, zonder verhaal tegen de schenker.\n\nBELASTINGEN\nAlle belastingen betreffende het goed zijn ten laste van [KIES: de schenker / de begiftigde], te rekenen vanaf heden.",
    varianten: [],
    parameters: [],
    toepasbaarOp: ["schenkingsakte", "schenkingsakte-roerend-goed"],
    thema: "familie",
    soort: "MODCL",
    bron: "Schenkingsakte onroerend / Schenkingsakte roerend goed (eigen kantoormodellen)",
    versie: "1.0",
    datum: "2026-06-26",
    nazicht: { status: "actueel", datum: "2026-06-26" },
  },
  {
    id: "schenking-en-aanvaarding",
    titel: "Schenking en aanvaarding",
    categorie: "schenking",
    omschrijving:
      "Kernverklaring van de schenkingsakte: de schenker(s) schenken en de begiftigde(n) aanvaarden het goed, als voorschot op erfenis of bij vooruitmaking en buiten deel, in volle of blote eigendom (met eventueel voorbehoud van vruchtgebruik, zie het onderdeel \"vruchtgebruik-voorbehoud-schenking\").",
    tekst:
      "SCHENKING\nSchenking en aanvaarding\n[KIES: De schenker verklaart / De schenkers verklaren] te schenken, [KIES: als voorschot op erfenis / bij vooruitmaking en buiten deel], [KIES: aan de begiftigde, die aanvaardt / aan de begiftigden, die aanvaarden], [KIES: de geheelheid in volle eigendom / de geheelheid in blote eigendom / elk ten belope van {{aandeel_per_begiftigde}}] van het hierna beschreven {{goed_omschrijving_kort}}.\n[NAKIJKEN OF SCHRAPPEN: indien schenking bij vooruitmaking en buiten deel] De schenker erkent te weten dat aangezien deze schenking buiten deel is, de mogelijkheden voor hem om nog giften te doen met vrijstelling van inbreng ingevolge deze schenking beperkt of uitgeput zouden kunnen zijn.\n[NAKIJKEN OF SCHRAPPEN: indien schenking met voorbehoud van vruchtgebruik] De schenker behoudt zich uitdrukkelijk het vruchtgebruik voor, tijdens zijn leven, van het geschonken goed, zoals hierna wordt bepaald, hetgeen uitdrukkelijk wordt aanvaard door de begiftigde.",
    varianten: [],
    parameters: [
      { naam: "aandeel_per_begiftigde", omschrijving: "Aandeel per begiftigde, wanneer niet de geheelheid aan elk wordt geschonken" },
      { naam: "goed_omschrijving_kort", omschrijving: "Korte aanduiding van het geschonken goed (\"onroerend goed\" / \"goed\")" },
    ],
    toepasbaarOp: ["schenkingsakte", "schenkingsakte-roerend-goed"],
    thema: "familie",
    soort: "MODCL",
    bron: "Schenkingsakte onroerend / Schenkingsakte roerend goed (eigen kantoormodellen)",
    versie: "1.0",
    datum: "2026-06-24",
    nazicht: { status: "actueel", datum: "2026-06-24" },
  },
  {
    id: "vruchtgebruik-voorbehoud-schenking",
    titel: "Schenking met voorbehoud van vruchtgebruik — modaliteiten",
    categorie: "schenking",
    omschrijving:
      "Volledige modaliteitenregeling van het door de schenker voorbehouden vruchtgebruik: duur, lasten en onderhoud, beschrijvingsplicht (art. 3.150 BW), verzekeringsplicht (art. 3.151 BW), herstellingen, en — bij mede-eigendom — de stemvolmacht op de algemene vergadering. Aansluitend de aanwas- en terugvalvarianten van het vruchtgebruik bij vooroverlijden van een schenker, en het optionele vervreemdings-/volgplichtbeding.",
    tekst:
      "VRUCHTGEBRUIK\n[KIES: De schenker wordt / de schenkers worden] hierna ook (onveranderlijk) \"de vruchtgebruiker\" genoemd, en de begiftigde(n) hierna (onveranderlijk) \"de blote eigenaar\".\nDe vruchtgebruiker en de blote eigenaar verklaren het volgende te zijn overeengekomen met betrekking tot het vruchtgebruik, dat voor het overige onderworpen is aan de wettelijke bepalingen.\n1. Het vruchtgebruik zal bestaan tot aan het overlijden van de vruchtgebruiker [NAKIJKEN OF SCHRAPPEN: of de langstlevende onder hen].\n2. De vruchtgebruiker moet alle belastingen met betrekking tot het goed betalen, zonder recht op teruggave, en verbindt zich ertoe het goed te gebruiken en te beheren als een voorzichtig en redelijk persoon (\"goede huisvader\").\n3. Overeenkomstig artikel 3.150 van het Burgerlijk Wetboek zijn de vruchtgebruiker en de blote eigenaar gehouden bij aanvang van het vruchtgebruik een beschrijving van de bezwaarde goederen op te maken. Zolang deze beschrijving niet is opgemaakt, heeft de blote eigenaar recht op de vruchten en kan hij de afgifte van het goed aan de vruchtgebruiker opschorten, tenzij de vruchtgebruiker van rechtswege in het bezit van de goederen treedt. Bij gebreke van beschrijving wordt de vruchtgebruiker vermoed, behoudens tegenbewijs, het goed in goede staat van onderhoud en zonder gebrek te hebben ontvangen (art. 3.158, tweede lid BW).\n4. Maakt een derde tijdens het vruchtgebruik een ongeoorloofd gebruik van het goed of pleegt hij inbreuk tegen de rechten van de blote eigenaar, dan moet de vruchtgebruiker de blote eigenaar binnen acht dagen informeren, op straffe van persoonlijke aansprakelijkheid.\n5. Overeenkomstig artikel 3.151 van het Burgerlijk Wetboek is de vruchtgebruiker verplicht het goed in volle eigendom te verzekeren voor de gebruikelijke risico's [NAKIJKEN OF SCHRAPPEN: en, voor een onroerend goed, het tegen brand te verzekeren] en de premies te betalen.\n6. Op het einde van het vruchtgebruik komen de verbeteringen en buitengewone kosten van de vruchtgebruiker toe aan de blote eigenaar, zonder vergoeding, tenzij anders overeengekomen.\n7. De vruchtgebruiker verzaakt aan het accessoir opstalrecht verbonden aan zijn vruchtgebruik.\n8. [KIES: Alle herstellingskosten (onderhoud en grove herstellingen) zijn ten laste van de vruchtgebruiker. / De vruchtgebruiker draagt de onderhoudsherstellingen; de blote eigenaar voert de grove herstellingen uit (na overleg, zonder gebruiksvergoeding voor de vruchtgebruiker), behoudens proportionele bijdrage van de vruchtgebruiker overeenkomstig de waarde van zijn vruchtgebruik.]\n[NAKIJKEN OF SCHRAPPEN: indien mede-eigendom] 9. De vruchtgebruiker draagt alleen de lasten van de mede-eigendom ten aanzien van de vereniging van mede-eigenaars. [KIES: Elke blote eigenaar geeft aan de vruchtgebruiker volmacht om hem op elke algemene vergadering te vertegenwoordigen. / Elke vruchtgebruiker en blote eigenaar geeft aan elk van hen volmacht, met recht om afzonderlijk te handelen, om hem op elke algemene vergadering te vertegenwoordigen.]",
    varianten: [
      {
        id: "aanwas-vruchtgebruik-tussen-schenkers",
        hypothese: "Aanwas van het vruchtgebruik tussen de schenkers bij vooroverlijden van één van hen",
        tekst:
          "AANWAS VAN HET VRUCHTGEBRUIK\nBij vooroverlijden van één van de schenkers wast het vruchtgebruik, met terugwerkende kracht tot dit overlijden, aan bij de andere schenker, indien deze laatste hiervoor opteert. Als last en voorwaarde van deze schenking zal [KIES: de / elke] begiftigde het vruchtgebruik dus moeten laten toekomen aan de langstlevende schenker tot aan zijn overlijden; de begiftigde verkrijgt de volle eigendom zodra beide schenkers overleden zijn.\nDit conventioneel aanwasbeding geldt enkel indien de overlevende schenker ervoor kiest het toe te passen, bij geschrift, binnen vier maanden na het overlijden van de andere schenker. Bij gebrek aan keuze binnen die termijn is het beding niet van toepassing en gelden de wettelijke regels (waaronder, [NAKIJKEN OF SCHRAPPEN: bij gehuwden,] art. 3.141 BW betreffende de wettelijke aanwas van een onverdeeld vruchtgebruik en/of de regels van het voortgezet vruchtgebruik).",
      },
      {
        id: "terugval-vruchtgebruik-partner",
        hypothese: "Terugval van het vruchtgebruik in het voordeel van de partner van de schenker bij vooroverlijden",
        tekst:
          "TERUGVAL VAN HET VRUCHTGEBRUIK\nBij vooroverlijden van [KIES: de schenker / de schenkster] vindt een optionele terugval plaats van het vruchtgebruik, met terugwerkende kracht tot dit overlijden, in het voordeel van [KIES: zijn echtgenote / haar echtgenoot], {{naam_partner_schenker}}, die dit aanvaardt. Als last en voorwaarde van deze schenking zal de begiftigde het vruchtgebruik dus moeten laten aan de overlevende partner tot aan zijn/haar overlijden; de begiftigde verkrijgt de volle eigendom zodra beiden overleden zijn.\nDeze terugval geldt enkel indien de partner ervoor opteert, bij geschrift, binnen vier maanden na het vooroverlijden van de schenker. Bij gebrek aan keuze binnen die termijn geldt de terugval niet (waardoor, desgevallend, de regels van het voortgezet vruchtgebruik van toepassing blijven).",
      },
      {
        id: "vervreemdingsverbod-inbrengverbod-schenking",
        hypothese: "Vervreemdingsverbod ten laste van de begiftigde en verbod tot inbreng in een huwelijksgemeenschap, beide voor de duur van het voorbehouden vruchtgebruik",
        tekst:
          "VERVREEMDINGSVERBOD\nDe begiftigde mag het geschonken goed niet aan derden overdragen (noch inbrengen in een vennootschap), ten bezwarende titel of om niet, noch het in waarborg geven of ruilen, zolang de vruchtgebruiker in leven is, behoudens schriftelijk akkoord van de vruchtgebruiker. De begiftigde aanvaardt deze last uitdrukkelijk en erkent het rechtmatig belang ervan, gelet op het voorbehoud van vruchtgebruik. Bij wijze van uitzondering mag de blote eigenaar zijn recht wel vervreemden, ten bezwarende titel of om niet, aan zijn afstammelingen [NAKIJKEN OF SCHRAPPEN: en/of aan de mede-begiftigde(n)], zonder akkoord van de vruchtgebruiker, mits de verplichtingen tussen vruchtgebruiker en blote eigenaar worden opgelegd aan de nieuwe blote eigenaar(s).\n\nVERBOD TOT INBRENG IN EEN HUWELIJKSGEMEENSCHAP OF ANDERE VORM VAN GEMEENSCHAP\nDe schenking gebeurt onder het uitdrukkelijk beding dat het geschonken goed de begiftigde persoonlijk is vermaakt en dus tot zijn eigen vermogen moet blijven behoren. Het mag bijgevolg niet in de huwelijksgemeenschap vallen of worden ingebracht indien de begiftigde onder een gemeenschapsstelsel gehuwd is of zou huwen; hetzelfde geldt voor elke andere vorm van goederengemeenschap ingevolge een partnerschap of andere samenwoningsvorm, en het goed kan evenmin worden betrokken bij enige verrekening krachtens huwelijkse voorwaarden, partnerschapsvoorwaarden of samenwoningsregeling.\nBeide verbodsbepalingen houden op te bestaan bij het overlijden van [KIES: de schenker / de langstlevende onder hen / de nieuwe vruchtgebruiker], die er bovendien ten allen tijde (schriftelijk, op straffe van nietigheid) kan aan verzaken. [NAKIJKEN OF SCHRAPPEN: bij aanwas of terugval van het vruchtgebruik] Bij aanwas of terugval van het vruchtgebruik geldt deze last ook in het voordeel van de nieuwe vruchtgebruiker, voor de duur van zijn vruchtgebruik, behoudens uitdrukkelijke verzaking door de schenker.\nDe/elke begiftigde aanvaardt dat de schenking ten aanzien van hem ontbonden zal zijn, op eerste verzoek van de schenker, indien deze last niet wordt gerespecteerd; de schenker heeft het recht om al dan niet toepassing te vragen van deze last, voor het geheel of voor een deel.",
      },
      {
        id: "volgplicht-blote-eigenaar",
        hypothese: "Volgplicht: de blote eigenaar moet mee vervreemden wanneer de vruchtgebruiker zijn aandeel ten bezwarende titel vervreemdt",
        tekst:
          "VOLGPLICHT\nAls last van deze schenking verbindt de blote eigenaar zich ertoe om, indien de vruchtgebruiker zijn aandeel in het goed ten bezwarende titel wenst te vervreemden, zelf zijn volledig aandeel in het goed mee te vervreemden, conform de modaliteiten die de vruchtgebruiker met de kandidaat-koper overeenkwam, waarbij het aandeel van de blote eigenaar overgaat op het aandeel in de verkoopprijs. De vruchtgebruiker brengt de blote eigenaar via aangetekend schrijven op de hoogte van zijn voornemen. De volgplicht eindigt bij het overlijden van [NAKIJKEN OF SCHRAPPEN: de schenker / de langstlevende onder hen].",
      },
      {
        id: "overgang-bestaande-verzekeringspolis",
        hypothese: "Overgang van de bestaande brandverzekeringspolis van de schenker-vruchtgebruiker naar een nieuwe polis van de begiftigde-blote eigenaar",
        tekst:
          "VERZEKERINGSPOLIS\nDe partijen verklaren dat de verzekeringspolis tegen brand en andere risico's van rechtswege vervalt drie maanden te rekenen vanaf heden, tenzij de verzekeringsovereenkomst eerder werd beëindigd.\nDe begiftigde verbindt er zich toe onmiddellijk het nodige te doen voor het aangaan van een nieuwe verzekeringspolis tegen brand en andere risico's bij dezelfde verzekeringsmaatschappij als deze van de schenker-vruchtgebruiker.\nDe schenker verbindt er zich toe zijn/haar vruchtgebruik en eventueel gebruikersrisico te doen verzekeren tot de effectieve ingenottreding door de begiftigde.",
      },
    ],
    parameters: [{ naam: "naam_partner_schenker", omschrijving: "Naam van de partner ten gunste van wie het vruchtgebruik kan terugvallen" }],
    toepasbaarOp: ["schenkingsakte", "schenkingsakte-roerend-goed"],
    thema: "familie",
    soort: "MODCL",
    bron: "Schenkingsakte onroerend / Schenkingsakte roerend goed (eigen kantoormodellen); variant 'overgang-bestaande-verzekeringspolis': Koninklijke Federatie van het Belgisch Notariaat (KFBN), 8 januari 2016 — programmatisch overgenomen uit integratie/drive-backup/2026-07-02-backup-modellen-e-notariaat/.",
    versie: "1.1",
    datum: "2026-07-10",
    wetsbasis: ["art. 3.141 BW", "art. 3.150 BW", "art. 3.151 BW", "art. 3.158 BW"],
    nazicht: { status: "actueel", datum: "2026-07-10" },
  },
  {
    id: "recht-van-terugkeer-schenking",
    titel: "Recht van terugkeer bij vooroverlijden van de begiftigde",
    categorie: "schenking",
    omschrijving:
      "Conventioneel beding van terugkeer (ontbindende voorwaarde bij vooroverlijden van de begiftigde, met keuzerecht van de schenker over inroeping en voorwerp, en zakelijke subrogatie), als variant naast de loutere toepassing van het wettelijk recht van terugkeer.",
    tekst: "",
    varianten: [
      {
        id: "conventioneel-recht-van-terugkeer",
        hypothese: "Conventioneel beding van terugkeer, naast het wettelijk recht van terugkeer",
        tekst:
          "RECHT VAN TERUGKEER\nConventioneel beding van terugkeer\nDe schenking is aan de begiftigde gedaan onder de uitdrukkelijke ontbindende voorwaarde van het vooroverlijden van de begiftigde, zelfs indien deze afstammelingen nalaat die tot zijn nalatenschap komen, onder voorbehoud van hetgeen hierna wordt bepaald. Deze ontbindende voorwaarde werkt terug tot op het tijdstip van de schenking.\nOverlijdt de begiftigde vóór de schenker en opteert de schenker voor de terugkeer, dan wordt de schenking aan de vooroverleden begiftigde ontbonden en keert het geschonken goed terug naar de schenker, overeenkomstig artikel 4.172 § 1 van het Burgerlijk Wetboek. [NAKIJKEN OF SCHRAPPEN: indien meerdere begiftigden] Het vooroverlijden van één begiftigde laat de schenking ten aanzien van de andere begiftigde(n) onverkort bestaan. [NAKIJKEN OF SCHRAPPEN: indien meerdere schenkers] Elke schenker oefent zijn optierecht onafhankelijk uit op het door hem geschonken aandeel.\nZakelijke subrogatie\nHet beding van terugkeer heeft ook betrekking op alles wat, bij wijze van zaakvervanging of subrogatie, in de plaats zou komen van het geschonken goed.\nFacultatief karakter van inroeping en voorwerp\nDe schenker heeft de keuze tussen het al dan niet inroepen van de terugkeer, en (afzonderlijk) over het voorwerp ervan. Beide keuzes moeten binnen vier maanden na het vooroverlijden van de begiftigde gebeuren via een verklaring in een notariële akte, met terugwerkende kracht. Bij gebrek aan tijdige keuze:\n- vindt terugkeer plaats indien de begiftigde geen afstammelingen nalaat die tot zijn nalatenschap komen, en niet indien hij die wel nalaat;\n- is het voorwerp van de terugkeer het geschonken goed in natura voor zover nog aanwezig in het vermogen van de begiftigde, en anders een geldsom gelijk aan de waarde van het goed, geschat op datum van het vooroverlijden.",
      },
      {
        id: "enkel-wettelijk-recht-van-terugkeer",
        hypothese: "Geen conventioneel beding; enkel het wettelijk recht van terugkeer",
        tekst:
          "RECHT VAN TERUGKEER\nWettelijk recht van terugkeer\nNa door de notaris geïnformeerd te zijn over de mogelijkheid om een conventioneel beding van terugkeer te voorzien, verklaart de schenker dit niet te willen voorzien, zodat enkel de wettelijke terugkeer kan toegepast worden, behoudens testamentaire bepaling van de begiftigde.\nDe schenker kan toepassing maken van het wettelijk recht van terugkeer (art. 4.24 BW) op voorwaarde dat het geschonken goed nog in natura aanwezig is in het vermogen van de begiftigde-afstammeling, die zelf zonder afstammelingen overlijdt, en mits toepassing van het Belgisch erfrecht. De schenker bepaalt op grond van artikel 4.17 § 2, 3° van het Burgerlijk Wetboek dat de partner van de begiftigde desgevallend niet het vruchtgebruik zal hebben van de goederen die het voorwerp zijn van dit wettelijk recht van terugkeer.",
      },
      {
        id: "conventioneel-recht-van-terugkeer-percentagekeuze",
        hypothese: "Conventioneel beding van terugkeer met keuzemogelijkheid voor een percentage van de tegenwaarde (in plaats van het geheel), te combineren met voorbehoud van vruchtgebruik en aanwas tussen de schenkers",
        tekst:
          "RECHT VAN TERUGKEER — KEUZE VAN PERCENTAGE\nDeze schenking is door de schenker aan de begiftigde gedaan onder de ontbindende voorwaarde van het overlijden van de begiftigde vóór de schenker, met of zonder afstammelingen, indien de schenker de hierna bepaalde optie heeft gelicht. [NAKIJKEN OF SCHRAPPEN: indien meerdere schenkers] Overlijdt de begiftigde vóór slechts één van de schenkers, dan wordt de schenking ten aanzien van die vooroverleden begiftigde slechts ontbonden ten belope van het deel dat door de nog in leven zijnde schenker werd geschonken; elke schenker oefent zijn optierecht onafhankelijk uit op het door hem geschonken aandeel.\nDit recht van terugkeer heeft betrekking op (een deel van) de tegenwaarde van het geschonken vermogen of van de goederen die hiervoor bij wijze van zaakvervanging, belegging of wederbelegging in de plaats zijn gekomen, berekend op het ogenblik van het overlijden van de begiftigde, met dien verstande dat deze tegenwaarde nooit lager kan zijn dan de waarde van het geschonken goed zoals vastgesteld in de waardebepaling van deze akte.\nDe schenker maakt zijn wil om dit recht van terugkeer uit te oefenen kenbaar bij schriftelijke verklaring, af te leggen binnen een vervaltermijn van vier maanden na het overlijden van de begiftigde en te deponeren bij een notaris; bij ontstentenis wordt hij geacht onherroepelijk te hebben verzaakt aan dit conventioneel recht van terugkeer, onverminderd het wettelijk recht van terugkeer.\nDe schenker deelt in dezelfde schriftelijke verklaring uitdrukkelijk mee welk percentage van de tegenwaarde terugkeert; bij ontstentenis van een percentage in die verklaring is de schenking ten aanzien van de vooroverleden begiftigde integraal en retroactief ontbonden.",
        toelichting:
          "Bron (Notura, 2021): variant op het bestaande conventioneel beding van terugkeer, met als kernverschil dat de schenker niet enkel kiest óf hij de terugkeer inroept, maar ook voor wélk percentage van de tegenwaarde — een gedeeltelijke terugkeer is dus mogelijk. Te combineren met een voorbehoud van vruchtgebruik door de schenkers en een aanwasbeding van dat vruchtgebruik bij vooroverlijden van één schenker (zie de varianten 'aanwas-vruchtgebruik-tussen-schenkers' en 'terugval-vruchtgebruik-partner' in het onderdeel 'vruchtgebruik-voorbehoud-schenking').",
      },
    ],
    parameters: [],
    toepasbaarOp: ["schenkingsakte", "schenkingsakte-roerend-goed"],
    thema: "familie",
    soort: "MODCL",
    bron: "Schenkingsakte onroerend (eigen kantoormodel); variant 'conventioneel-recht-van-terugkeer-percentagekeuze': MODCL recht van terugkeer - Notura 2021 (Kantoormodellen Tervuren, eigen kantoormodel).",
    versie: "1.1",
    datum: "2026-07-12",
    wetsbasis: ["art. 4.172 § 1 BW", "art. 4.24 BW", "art. 4.17 § 2, 3° BW"],
    agentwenken:
      "Kies 'conventioneel-recht-van-terugkeer' als standaardvariant (de meest volledige, met afzonderlijke keuze over inroeping én voorwerp). Kies 'conventioneel-recht-van-terugkeer-percentagekeuze' enkel wanneer de schenker uitdrukkelijk een gedeeltelijke terugkeer (een percentage van de tegenwaarde) wil kunnen kiezen, bv. in combinatie met een aanwasbeding van vruchtgebruik tussen de schenkers.",
    nazicht: { status: "actueel", datum: "2026-07-12" },
  },
  {
    id: "beheersvolmacht-schenking",
    titel: "Beheersvolmacht van de schenker over het geschonken vermogen",
    categorie: "schenking",
    omschrijving:
      "Bijzondere lastgeving waarbij elke begiftigde aan de schenker een beheersvolmacht verleent over het geschonken vermogen (effectenportefeuille), om — met het oog op een eenheid van beheer ten aanzien van derden — het risicoprofiel te bepalen, de gebruikelijke beheersdaden te stellen en zijn last van minimaal rendement/lijfrente op te nemen, zonder recht om de goederen aan zichzelf te onttrekken.",
    tekst:
      "BEHEERSVOLMACHT\nTeneinde een eenheid van beheer ten aanzien van derden te behouden, verleent elke begiftigde aan de schenker een volmacht met de hierna bepaalde inhoud.\nDe schenker is aldus, tot aan zijn overlijden, lasthebber van de rekening waarop het geschonken vermogen zich bevindt of in de toekomst zou kunnen bevinden, met verbod om deze goederen aan zichzelf te onttrekken, behoudens hetgeen hierna wordt bepaald.\nDe lasthebber mag, uitsluitend in naam van de begiftigden:\n- het geschonken vermogen beheren als een voorzichtig en redelijk persoon;\n- [NAKIJKEN OF SCHRAPPEN: indien de schenker het beheer niet langer zelf wenst waar te nemen] de voortzetting van deze opdracht vragen via een discretionair beheer, in het kader van een overeenkomst ondertekend door de begiftigden, de schenker en de financiële instelling waarbij het vermogen in bewaring is gegeven;\n- alleen het risicoprofiel van het beheer van het geschonken vermogen bepalen en wijzigen, en alle desbetreffende documenten ondertekenen;\n- de betaling opnemen van de last van minimaal rendement/lijfrente bedongen in deze akte, wat de eventuele verkoop van goederen van het geschonken vermogen kan inhouden voor de betaling van dat gewaarborgd minimumbedrag.\nKan de financiële instelling om administratieve redenen geen beperkte volmacht zoals hierboven toekennen, maar enkel een algemene volmacht op de rekening in vruchtgebruik/blote eigendom, dan bestaat die algemene volmacht enkel in de verhouding tussen de partijen en de financiële instelling, en niet tussen de partijen onderling; tussen de partijen blijft uitsluitend de hierboven bepaalde (beperkte) volmacht van toepassing.",
    varianten: [],
    parameters: [],
    toepasbaarOp: ["schenkingsakte-roerend-goed"],
    thema: "familie",
    soort: "MODCL",
    bron: "MODCL-FR beheersvolmacht in schenking (Kantoormodellen Tervuren, eigen kantoormodel).",
    versie: "1.0",
    datum: "2026-07-12",
    agentwenken:
      "Enkel relevant bij schenking van een effecten-/beleggingsportefeuille met voorbehoud van vruchtgebruik (of onder last van minimaal rendement), waarbij de schenker het feitelijk beheer wenst te behouden. Steeds combineren met de eigenlijke last van minimaal rendement/lijfrente (zie 'last-minimaal-rendement-lijfrente-schenking') — de volmacht regelt enkel de bevoegdheid, niet de last zelf.",
    nazicht: { status: "actueel", datum: "2026-07-12" },
  },
  {
    id: "staat-van-schatting-effectenportefeuille-schenking",
    titel: "Staat van schatting bij schenking van een effectenportefeuille (art. 4.159 BW)",
    categorie: "schenking",
    omschrijving:
      "Formele staat van schatting die schenker(s) en begiftigde(n) samen opstellen bij een gesplitste schenking (blote eigendom/vruchtgebruik) van een effectenportefeuille, overeenkomstig artikel 4.159 BW: burgerrechtelijke en fiscaalrechtelijke waardering van de effecten (met afzonderlijke waarderingsdatum voor beursgenoteerde effecten per gewest) en de daaruit afgeleide waarde van het vruchtgebruik en de blote eigendom volgens de wettelijke leeftijdstabellen.",
    tekst:
      "STAAT VAN SCHATTING (artikel 4.159 Burgerlijk Wetboek)\nIn toepassing van artikel 4.159 van het Burgerlijk Wetboek stellen de schenker(s) en de begiftigde(n) de staat van schatting van het geschonken goed als volgt op.\n\nBeschrijving van het geschonken goed\nDe blote eigendom van de effectenportefeuille bij {{bank}} met nummer {{rekeningnummer}} op naam van de schenker(s).\n\nSchatting van de effecten\n[KIES: Beursgenoteerde effecten — De geschonken effectenportefeuille wordt in volle eigendom geschat overeenkomstig de in bijlage gehechte overzichten, burgerrechtelijk en fiscaalrechtelijk. De belastbare grondslag van de financiële instrumenten toegelaten tot verhandeling op een Belgische of buitenlandse gereglementeerde markt of multilaterale handelsfaciliteit (art. 2, eerste lid, 4°/5°/6° wet van 2 augustus 2002) wordt bepaald volgens de beurswaarde [KIES: (Vlaanderen) op de eerste dag van deze maand / (Wallonië/Brussel — art. 133 W.Reg.) op de laatste dag van de voorafgaande maand], en bij ontstentenis van notering op die dag, volgens de beurswaarde op de eerstvolgende dag met notering. / Geen beursgenoteerde effecten — De geschonken effectenportefeuille wordt in volle eigendom geschat overeenkomstig het in bijlage gehechte overzicht, zowel burgerrechtelijk als fiscaalrechtelijk, op {{geschatte_waarde_volle_eigendom}}.]\n\nWaardering van het vruchtgebruik en de blote eigendom\nIn gemeen overleg en akkoord tussen de schenker(s) en de begiftigde(n) wordt de burgerrechtelijke waarde van het vruchtgebruik berekend overeenkomstig de wettelijke tabellen, rekening houdend met de leeftijd van {{leeftijd_jongste_vruchtgebruiker}}, aan een waarde van {{percentage_vruchtgebruik}} % van de volle eigendom.\nDe burgerrechtelijke waarde van het vruchtgebruik van de geschonken effectenportefeuille bedraagt bijgevolg {{waarde_vruchtgebruik}}; de burgerrechtelijke waarde van de blote eigendom bedraagt bijgevolg {{waarde_blote_eigendom}}.",
    varianten: [],
    parameters: [
      { naam: "bank", omschrijving: "Bank waarbij de effectenportefeuille wordt aangehouden" },
      { naam: "rekeningnummer", omschrijving: "Rekeningnummer van de effectenportefeuille" },
      { naam: "geschatte_waarde_volle_eigendom", omschrijving: "Geschatte waarde in volle eigendom, indien geen beursgenoteerde effecten" },
      {
        naam: "leeftijd_jongste_vruchtgebruiker",
        omschrijving: "Leeftijd en geboortedatum van de jongste vruchtgebruiker, bepalend voor de wettelijke waarderingstabel",
        voorbeeld: "65 jaar (° 12 maart 1961)",
      },
      { naam: "percentage_vruchtgebruik", omschrijving: "Percentage van de volle eigendom dat overeenkomstig de wettelijke tabellen aan het vruchtgebruik wordt toegekend" },
      { naam: "waarde_vruchtgebruik", omschrijving: "Berekende burgerrechtelijke waarde van het vruchtgebruik" },
      { naam: "waarde_blote_eigendom", omschrijving: "Berekende burgerrechtelijke waarde van de blote eigendom" },
    ],
    toepasbaarOp: ["schenkingsakte-roerend-goed"],
    thema: "familie",
    soort: "MODCL",
    bron: "MOD staat van schatting effectenportefeuille (Kantoormodellen Tervuren, eigen kantoormodel).",
    versie: "1.0",
    datum: "2026-07-12",
    wetsbasis: ["art. 4.159 BW", "art. 133 Wetboek der registratie-, hypotheek- en griffierechten"],
    agentwenken:
      "Enkel nodig bij een gesplitste schenking (blote eigendom/vruchtgebruik) van een effectenportefeuille — bij volle eigendom volstaat de eenvoudige waardering uit 'fiscale-waardering-schenking-roerend'. Kan als bijlage bij de akte worden gevoegd of als afzonderlijke clausule in de akte zelf worden opgenomen.",
    nazicht: { status: "actueel", datum: "2026-07-12" },
  },
  {
    id: "bankgift-erkenning-en-bevestiging",
    titel: "Onderhandse erkenning van een bankgift — overschrijving en bevestiging",
    categorie: "schenking",
    omschrijving:
      "Kernclausules van de onderhandse erkenning van een reeds verwezenlijkte bankgift (\"pacte adjoint\"): vaststelling van de bankoverschrijving, bevestiging van de schenking (met herkomst van de gelden) en — optioneel — de koppeling aan een gesplitste aankoop waarvoor de geschonken gelden uitsluitend mogen worden aangewend.",
    tekst:
      "ERKENNING VAN EEN VERWEZENLIJKTE BANKGIFT\n\nBANKOVERSCHRIJVING EN BANKGIFT\n[NAKIJKEN OF SCHRAPPEN: De schenker heeft / De schenkers hebben] vanaf {{rekeningnummer_schenker}} naar {{rekeningnummer_begiftigde}} van de begiftigde een bedrag van {{geschonken_bedrag}} overgeschreven op {{datum_overschrijving}}.\n\nBEVESTIGING VAN DE SCHENKING\nBij deze [NAKIJKEN OF SCHRAPPEN: bevestigt de schenker / bevestigen de schenkers] aan de begiftigde(n) dat de totaliteit van de overgeschreven geldsom werd overgeschreven uit [KIES: zijn/haar/hun eigen / gemeenschappelijk / onverdeeld] vermogen, te weten gelden voortkomend van {{herkomst_gelden}}, en dit ten titel van schenking ten gunste van de begiftigde, onder de voorwaarden, lasten en modaliteiten hierna vermeld.\nDe begiftigde verklaart deze schenking uitdrukkelijk in dank te hebben aanvaard, inclusief alle voorwaarden, lasten en modaliteiten hierna vermeld.\nDeze schenking werd gedaan [KIES: als voorschot op erfdeel / bij vooruitmaking en buiten deel]. [NAKIJKEN OF SCHRAPPEN: indien voorschot op erfdeel] De eventuele inbreng van de geschonken goederen zal gebeuren door mindere ontvangst.\n\n[NAKIJKEN OF SCHRAPPEN — enkel indien de bankgift dient tot financiering van een gesplitste aankoop] GESPLITSTE AANKOOP: BLOTE EIGENDOM — VRUCHTGEBRUIK\nDeze schenking werd door [NAKIJKEN OF SCHRAPPEN: de schenker / de schenkers] gedaan om de begiftigde de nodige financiële middelen ter beschikking te stellen teneinde hem/haar toe te laten zijn/haar aandeel in blote eigendom (prijs en kosten: notariskosten, registratierechten, btw) te betalen bij de aankoop van {{goed_omschrijving_kort}}, welke aankoop de schenker(s) van plan zijn op gesplitste wijze door te voeren samen met de begiftigde: de schenker(s) voor het levenslang vruchtgebruik, en de begiftigde voor de blote eigendom.\nDe geschonken gelden mogen enkel aangewend worden voor dit gezamenlijk koopproject; gebruikt de begiftigde deze gelden voor andere doeleinden, dan kunnen de schenkers de herroeping van de schenking in zijn hoofde eisen.",
    varianten: [],
    parameters: [
      { naam: "rekeningnummer_schenker", omschrijving: "Rekeningnummer van waaruit de schenker(s) de geldsom hebben overgeschreven" },
      { naam: "rekeningnummer_begiftigde", omschrijving: "Rekeningnummer van de begiftigde waarnaar de geldsom werd overgeschreven" },
      { naam: "geschonken_bedrag", omschrijving: "Overgeschreven/geschonken bedrag" },
      { naam: "datum_overschrijving", omschrijving: "Datum van de bankoverschrijving" },
      { naam: "herkomst_gelden", omschrijving: "Herkomst van de geschonken gelden" },
      { naam: "goed_omschrijving_kort", omschrijving: "Korte omschrijving van het goed bij een gekoppelde gesplitste aankoop" },
    ],
    toepasbaarOp: ["schenkingsakte-roerend-goed"],
    thema: "familie",
    soort: "MODCL",
    bron: "MOD onderhandse erkenning bankgift (pacte adjoint) (Kantoormodellen Tervuren, eigen kantoormodel).",
    versie: "1.0",
    datum: "2026-07-12",
    wetsbasis: ["art. 4.172 BW (conventioneel beding van terugkeer)"],
    agentwenken:
      "Dit onderdeel dekt het eigen karakter van een ONDERHANDSE erkenning van een reeds verwezenlijkte bankgift (\"pacte adjoint\") — een apart, onderhands document naast (niet in) een notariële schenkingsakte, opgesteld NA de effectieve bankoverschrijving. Er bestaat momenteel geen apart modeldocument/akteType voor dit documenttype in de bibliotheek; dit onderdeel is voorlopig gekoppeld aan 'schenkingsakte-roerend-goed' omdat de bank-gift-praktijk daarmee inhoudelijk het nauwst aansluit (zelfde familie van clausules: recht van terugkeer, last van hulp en bijstand, tussenkomst van de echtgenoot, verbod tot inbreng in een gemeenschap, fiscale verklaringen — zie de gelijknamige onderdelen in dit bestand, die dezelfde beschrijving hanteren). Wie een volwaardig 'onderhandse erkenning bankgift'-document wil samenstellen, hergebruikt dus deze onderdelen; zie WERVEN.md voor de nog te bouwen dedicated documentregistratie. Wijs de partijen steeds op de beperktere rechtszekerheid van een onderhandse erkenning t.o.v. een notariële akte.",
    nazicht: {
      status: "na_te_kijken",
      datum: "2026-07-12",
      aandachtspunten: "Kan enkel opgesteld en getekend worden NADAT de bankgift effectief is uitgevoerd (de bankoverschrijving is dus een feit, geen belofte). Vaak gebruikt voor een 'in extremis'-successieplanning gevolgd door registratie voor het vlak tarief. Nog geen eigen akteType/modeldocument geregistreerd — zie WERVEN.md.",
    },
  },
  {
    id: "last-hulp-en-bijstand-schenking",
    titel: "Last van hulp en bijstand ten voordele van de schenker",
    categorie: "schenking",
    omschrijving:
      "Last waarbij de begiftigde bijdraagt in de kosten van onderhoud, verzorging en huisvesting van de schenker voor zover diens eigen middelen ontoereikend zijn, beperkt tot wat hij ingevolge de schenking ontvangt, aangevuld met de bijzondere regeling voor buitengewone kosten (bv. rusthuiskosten) begrensd tot de waarde van het geschonken goed.",
    tekst:
      "LAST VAN HULP EN BIJSTAND\nDeze schenking gebeurt onder de last, die de begiftigde uitdrukkelijk aanvaardt, mede in naam van zijn rechtsopvolgers en erfgenamen, dat de begiftigde [NAKIJKEN OF SCHRAPPEN: samen met de andere begiftigden, elk in verhouding tot zijn verkregen rechten en dus niet elk afzonderlijk] financieel bijdraagt in de kosten van onderhoud, (medische en andere) verzorging en huisvesting van de schenker, voor zover de eigen geldmiddelen van de schenker daartoe niet volstaan. Concreet neemt de begiftigde alle kosten van onderhoud, verzorging (inclusief medische verzorging) en huisvesting van de schenker te zijnen laste, voor zover deze niet gedekt kunnen worden door de eigen middelen van de schenker (zoals zijn pensioenuitkering en zijn spaartegoeden in volle eigendom). De schenker verbindt zich ertoe in eerste instantie zijn eigen middelen aan te spreken, tot uitputting ervan. Deze kosten worden in de meest ruime zin begrepen; geen enkele kost wordt uitgesloten. Deze last geldt tot het overlijden van de schenker [NAKIJKEN OF SCHRAPPEN: of de langstlevende onder hen]. De begiftigde kan in uitvoering van deze last niet voor meer worden aangesproken dan wat hij ingevolge deze schenking ontvangt.\n\nBuitengewone kosten\n[NIEUW — TE VALIDEREN DOOR DE NOTARIS: eigen vertaling van de overeenkomstige Franstalige passage uit het brondocument] Deze schenking gebeurt eveneens onder de last voor de begiftigde om alle buitengewone kosten te dragen die gemaakt worden voor de gezondheid van de schenker [NAKIJKEN OF SCHRAPPEN: of de langstlevende onder hen], waaronder de kosten verbonden aan een verblijf in een rusthuis, doch enkel voor zover deze kosten de mogelijkheden van het vermogen van de schenker overschrijden en niet gedekt worden door een ziekenfonds en/of verzekeringspolissen. De begiftigde moet deze kosten ten hoogste dragen tot beloop van de waarde van het geschonken goed, vermeerderd met de inkomsten en de waardevermeerdering van dit goed, en verminderd met de financiële last bedongen ten voordele van de schenker en met de waardeverminderingen van het geschonken goed.\n\n[NAKIJKEN OF SCHRAPPEN: bij aanwas of terugval van het vruchtgebruik] Bij aanwas of terugval van het vruchtgebruik geldt deze last ook in het voordeel van de nieuwe vruchtgebruiker, voor de duur van zijn vruchtgebruik, behoudens uitdrukkelijke verzaking door de schenker.\nDe/elke begiftigde aanvaardt dat de schenking ten aanzien van hem ontbonden zal zijn, op eerste verzoek van de schenker, indien deze last niet wordt gerespecteerd.",
    varianten: [],
    parameters: [],
    toepasbaarOp: ["schenkingsakte", "schenkingsakte-roerend-goed"],
    thema: "familie",
    soort: "MODCL",
    bron: "Schenkingsakte onroerend / Schenkingsakte roerend goed (eigen kantoormodellen)",
    versie: "1.0",
    datum: "2026-06-24",
    nazicht: {
      status: "na_te_kijken",
      datum: "2026-06-24",
      aandachtspunten:
        "De paragraaf \"Buitengewone kosten\" is een eigen Nederlandse vertaling van een Franstalige brontekst (\"Frais exceptionnels\") — door de notaris te valideren vóór gebruik.",
    },
  },
  {
    id: "aanwas-tussen-begiftigden-schenking",
    titel: "Aanwas tussen begiftigden bij overlijden zonder afstammelingen",
    categorie: "schenking",
    omschrijving:
      "Kanscontract tussen meerdere begiftigden: bij overlijden van de eerststervende zonder afstammelingen wassen zijn rechten in het geschonken goed (optioneel, bij notariële verklaring binnen vier maanden) aan bij de langstlevende begiftigde, met de bijbehorende modaliteiten (gelijke overlevingskans, financieringen, onvervreemdbaarheid tijdens de overeenkomst, registratierechten bij aanwas).",
    tekst:
      "AANWAS TUSSEN DE BEGIFTIGDEN BIJ OVERLIJDEN ZONDER AFSTAMMELINGEN\nDe begiftigden komen overeen dat, bij afwezigheid van afstammelingen op het ogenblik van het overlijden van de eerststervende onder hen, zijn rechten in [NAKIJKEN OF SCHRAPPEN: blote eigendom / volle eigendom] in het geschonken goed, met terugwerkende kracht tot dit overlijden, aanwassen bij het deel van de overlevende, op voorwaarde dat deze laatste hiervoor uitdrukkelijk opteert op de hierna bepaalde wijze en binnen de hierna bepaalde termijn.\nDeze overeenkomst is wederkerig toegestaan en aanvaard ten bezwarende titel, als kanscontract, onder volgende modaliteiten en voorwaarden:\n1) De langstlevende begiftigde moet zijn wil om het recht van aanwas uit te oefenen uitdrukkelijk kenbaar maken bij notariële akte, binnen vier maanden na het overlijden van de eerststervende. Deze termijn is een vervaltermijn; bij gebrek aan tijdige verklaring wordt de langstlevende geacht onherroepelijk te hebben verzaakt.\n2) Beide partijen schatten hun overlevingskans gelijk.\n3) Deze overeenkomst is niet van toepassing indien de eerststervende afstammelingen nalaat, noch indien de schenker zich beroept op het beding van (optionele) terugkeer.\n4) De aanwas heeft ook betrekking op alle bouwwerken, verbouwingen of veranderingen aan het goed; behoudens tegenbewijs wordt de stilzwijgende instemming van beide partijen daaromtrent vermoed.\n5) De langstlevende is aan de erfgenamen of rechtsopvolgers van de eerststervende geen enkele vergoeding verschuldigd uit hoofde van deze overeenkomst, gezien het kanscontractkarakter ervan.\n6) De langstlevende moet alle financieringen en openstaande bedragen verder betalen die werden aangegaan voor de bebouwing, verbouwing of verandering van het goed, na aanwending van eventuele schuldsaldoverzekeringen.\n7) Zolang deze overeenkomst van kracht blijft, kunnen de begiftigden het goed niet vervreemden, de verdeling of veiling ervan niet vragen, het niet hypothekeren en er geen erfdienstbaarheid op toestaan, tenzij met wederzijds akkoord.\n8) De langstlevende moet, naar de huidige stand van de registratiewetgeving, binnen vier maanden na het overlijden van de eerststervende een verklaring neerleggen op het bevoegde registratiekantoor en de registratierechten betalen op de waarde van de [NAKIJKEN OF SCHRAPPEN: volle eigendom / blote eigendom] van de onverdeelde rechten van de eerststervende in het goed.\n9) De nietigheid van een bepaling van dit aanwasbeding raakt enkel die bepaling en niet het volledige beding.\nPartijen kunnen deze overeenkomst gezamenlijk op elk ogenblik wijzigen of beëindigen bij notariële akte, onderworpen aan de formaliteit van overschrijving op het hypotheekkantoor.",
    varianten: [],
    parameters: [],
    toepasbaarOp: ["schenkingsakte"],
    thema: "familie",
    soort: "MODCL",
    bron: "Schenkingsakte onroerend (eigen kantoormodel)",
    versie: "1.0",
    datum: "2026-06-24",
    nazicht: { status: "actueel", datum: "2026-06-24" },
  },
  {
    id: "verval-vervreemdingsverbod-onbekwaamheid",
    titel: "Verval van het vervreemdingsverbod en de ontbindingsmogelijkheid bij onbekwaamheid van de schenker",
    categorie: "schenking",
    omschrijving:
      "Te bespreken met de schenker: bij zijn akkoord, onbekwaamheid of vooroverlijden vervalt het vervreemdingsverbod (of de ontbinding in natura) zodat het geschonken goed nog kan worden verkocht tegen marktprijs, met zaakvervanging op de prijs — telkens in één van drie hypotheses van flexibiliteit/bescherming van de onbekwame schenker.",
    tekst:
      "VERVAL VAN VERVREEMDINGSVERBOD EN MOGELIJKHEDEN TOT ONTBINDING IN NATURA\n[NAKIJKEN OF SCHRAPPEN: te bespreken met de schenker] Heeft de schenker (of, in voorkomend geval, een andere begunstigde van een vervreemdingsverbod) (i) schriftelijk akkoord gegeven met de vervreemding, (ii) is hij onbekwaam, of (iii) is hij vooroverleden, dan vervalt het vervreemdingsverbod ten aanzien van de betrokken begunstigde (en/of zijn rechtsopvolgers). Hetzelfde geldt voor een last of mogelijkheid tot ontbinding in natura: in die gevallen kan de ontbinding niet meer in natura worden gevorderd op het geschonken goed, wel nog in waarde en/of op het gesubrogeerde goed.\nDe feitelijke onbekwaamheid wordt vastgesteld op grond van een geneeskundig verslag van een onafhankelijke arts. Bij onbekwaamheid (hypothese ii) gelden deze bepalingen enkel voor zover de vervreemding gebeurt onder bezwarende titel en met een gelijkwaardige tegenprestatie, met toepassing van zaakvervanging — bijvoorbeeld verkoop tegen marktprijs, waarbij de rechten van de schenker overgaan op de prijs (zoals zijn recht op hulp en bijstand).",
    varianten: [
      {
        id: "flexibel-beperkte-bescherming",
        hypothese: "Zeer flexibel, maar beperkte bescherming van de onbekwame",
        tekst: "Het aandeel van de verkoopopbrengst toekomend aan de begiftigde kan dan vrijgegeven worden aan de begiftigde.",
      },
      {
        id: "minder-flexibel-ruime-bescherming",
        hypothese: "Minder flexibel, maar ruimere bescherming van de onbekwame",
        tekst:
          "De volledige verkoopopbrengst van het geschonken goed blijft geblokkeerd op een rekening op naam van de schenkers, in functie van hun gerechtigdheden in het verkochte goed, en wordt enkel vrijgegeven aan de begiftigde na overlijden van de onbekwame of mits akkoord van de Vrederechter. Zolang de geldsom niet is vrijgegeven, waarborgt zij (met haar intresten) de uitvoering van de plichten van de begiftigde ten opzichte van de onbekwame, zoals diens recht op hulp en bijstand.",
      },
      {
        id: "flexibel-beperkte-bescherming-met-voorbehoud",
        hypothese: "Flexibel, maar beperkte bescherming van de onbekwame (met vrijwaringsvoorbehoud)",
        tekst:
          "Het aandeel van de verkoopopbrengst toekomend aan de begiftigde kan dan vrijgegeven worden aan de begiftigde, tenzij er een manifest risico is dat hij zijn plichten niet zal nakomen; in dat geval moeten de nodige maatregelen worden genomen om de belangen van de onbekwame te vrijwaren vóór vrijgave. Bij ernstige twijfel is hiervoor het akkoord van de Vrederechter vereist.",
      },
    ],
    parameters: [],
    toepasbaarOp: ["schenkingsakte"],
    thema: "familie",
    soort: "MODCL",
    bron: "Schenkingsakte onroerend / Schenkingsakte roerend goed (eigen kantoormodellen)",
    versie: "1.0",
    datum: "2026-06-24",
    nazicht: { status: "actueel", datum: "2026-06-24" },
  },
  {
    id: "fiscale-verklaringen-schenking",
    titel: "Fiscale verklaringen bij een schenking",
    categorie: "schenking",
    omschrijving:
      "Standaardverklaringen voor de heffing van de schenkbelasting: verwantschapsband schenker–begiftigde, de woonplaatsregel van de laatste vijf jaar (toepasselijk fiscaal recht), en de attentiepunten over de impact op uitkeringen/premies/fiscale voordelen en subsidies.",
    tekst:
      "FISCALE BEPALINGEN\nVerwantschapsband\n[NAKIJKEN OF SCHRAPPEN: De schenker verklaart / Elke schenker verklaart] dat [NAKIJKEN OF SCHRAPPEN: de] begiftigde(n) [NAKIJKEN OF SCHRAPPEN: zijn enige] {{verwantschap_omschrijving}} [NAKIJKEN OF SCHRAPPEN: kinderen] [NAKIJKEN OF SCHRAPPEN: zijn].\n\nToepasselijk fiscaal recht\n[NAKIJKEN OF SCHRAPPEN: De schenker verklaart / Elke schenker verklaart] zijn woonplaats te hebben gehad op zijn voormelde woonplaats gedurende de vijf laatste jaren te rekenen vanaf heden.\n\n[NAKIJKEN OF SCHRAPPEN: fiscale gunstregimes, bv. de Vlaamse doorgeefschenking — in te vullen indien van toepassing]\n\nUitkeringen, premies, fiscale voordelen en subsidies\nDeze overeenkomst kan een impact hebben op de toekenning of het behoud van onder meer sociale uitkeringen, premies, fiscale voordelen en subsidies, voor alle partijen. De notaris heeft de partijen voorafgaandelijk uitdrukkelijk op het belang gewezen om zich hierover verder te informeren bij de bevoegde instanties.",
    varianten: [
      {
        id: "wallonie-reductie-registratierechten-131ter",
        hypothese: "Waals Gewest — vermindering van de registratierechten voor de schenking van de gezinswoning (art. 131ter Wetboek der Registratierechten)",
        tekst:
          "VERMINDERING VAN DE REGISTRATIERECHTEN (ARTIKEL 131TER WETBOEK DER REGISTRATIERECHTEN — WAALS GEWEST)\nTeneinde de vermindering van de registratierechten te genieten waarin artikel 131ter van het Wetboek der Registratierechten voorziet, verklaren de partijen:\n— dat het hierboven beschreven goed in het Waals Gewest gelegen is en volledig tot bewoning bestemd is;\n— dat de schenker zijn hoofdverblijfplaats in het hierboven beschreven goed heeft sinds minstens vijf jaar vóór deze schenking;\n— dat deze schenking de volle eigendom betreft;\n— dat deze schenking betrekking heeft op alle rechten waarvan de schenker houder is.",
      },
    ],
    parameters: [{ naam: "verwantschap_omschrijving", omschrijving: "Omschrijving van de verwantschap tussen schenker(s) en begiftigde(n), bv. \"kinderen\"" }],
    toepasbaarOp: ["schenkingsakte", "schenkingsakte-roerend-goed"],
    thema: "familie",
    soort: "MODCL",
    bron: "Schenkingsakte onroerend / Schenkingsakte roerend goed (eigen kantoormodellen)",
    versie: "1.0",
    datum: "2026-06-24",
    agentwenken:
      "De variant 'wallonie-reductie-registratierechten-131ter' is enkel relevant bij een schenking van een in het Waals Gewest gelegen woning in volle eigendom, waarvan de schenker er minstens vijf jaar zijn hoofdverblijfplaats had — controleer steeds deze twee voorwaarden (ligging + verblijfsduur) vóór gebruik; bij een gesplitste schenking (met voorbehoud van vruchtgebruik) of een goed buiten Wallonië is deze variant niet van toepassing.",
    wetsbasis: ["art. 131ter Wetboek der Registratierechten (Waals Gewest)"],
    nazicht: { status: "actueel", datum: "2026-06-24" },
  },
  // ── Roerend-specifieke clausules ───────────────────────────────────────────
  {
    id: "geldsom-herkomst-schenking",
    titel: "Schenking van een geldsom — herkomst",
    categorie: "schenking",
    omschrijving: "Korte verklaring van herkomst van de geschonken geldsom, voor een schenking van roerend goed in de vorm van een geldsom.",
    tekst:
      "BESCHRIJVING VAN HET GOED\nDeze schenking heeft betrekking op een geldsom van {{geldsom_bedrag}}, afkomstig van {{geldsom_herkomst}}.\nHierna ook genoemd \"het geschonken goed\".",
    varianten: [],
    parameters: [
      { naam: "geldsom_bedrag", omschrijving: "Bedrag van de geschonken geldsom" },
      { naam: "geldsom_herkomst", omschrijving: "Herkomst van de geldsom (rekening, verkoopopbrengst, …)" },
    ],
    toepasbaarOp: ["schenkingsakte-roerend-goed"],
    thema: "familie",
    soort: "MODCL",
    bron: "Schenkingsakte roerend goed (eigen kantoormodel)",
    versie: "1.0",
    datum: "2026-06-24",
    nazicht: { status: "actueel", datum: "2026-06-24" },
  },
  {
    id: "effectenportefeuille-schenking",
    titel: "Schenking van een effectenportefeuille — beschrijving en stemvolmacht",
    categorie: "schenking",
    omschrijving:
      "Beschrijving van de geschonken effecten/effectenportefeuille en, bij voorbehoud van vruchtgebruik, de regeling van het stemrecht op de algemene vergadering van de uitgevende vennootschap(pen).",
    tekst:
      "BESCHRIJVING VAN HET GOED\nDeze schenking heeft betrekking op de hierna beschreven effecten(portefeuille): {{effecten_beschrijving}}.\nHierna ook genoemd \"het geschonken goed\".\n[NAKIJKEN OF SCHRAPPEN: indien voorbehoud van vruchtgebruik] Het stemrecht verbonden aan de geschonken effecten komt toe aan [KIES: de vruchtgebruiker / de blote eigenaar], behoudens voor de beslissingen die de aard van het goed wijzigen of de uitoefening van het vruchtgebruik beïnvloeden, waarvoor het stemrecht aan beiden gezamenlijk toekomt.",
    varianten: [],
    parameters: [{ naam: "effecten_beschrijving", omschrijving: "Beschrijving van de geschonken effecten (aantal, soort, uitgevende vennootschap, rekeningnummer)" }],
    toepasbaarOp: ["schenkingsakte-roerend-goed"],
    thema: "familie",
    soort: "MODCL",
    bron: "Schenkingsakte roerend goed (eigen kantoormodel)",
    versie: "1.0",
    datum: "2026-06-24",
    nazicht: { status: "actueel", datum: "2026-06-24" },
  },
  {
    id: "last-minimaal-rendement-lijfrente-schenking",
    titel: "Last van minimaal rendement / jaarlijkse lijfrente bij schenking van roerend goed",
    categorie: "schenking",
    omschrijving:
      "Last waarbij de begiftigde van een roerend goed een jaarlijkse lijfrente betaalt aan de schenker. Kies de hypothese: een vaste jaarlijkse lijfrente, betaalbaar op eerste aanvraag, dan wel een facultatieve aanvullende rente die enkel verschuldigd is voor zover het reëel rendement van het geschonken vermogen een bepaald percentage van de waarde niet haalt.",
    tekst: "",
    varianten: [
      {
        id: "vaste-jaarlijkse-lijfrente",
        hypothese: "Vaste jaarlijkse lijfrente, steeds volledig verschuldigd op eerste aanvraag",
        tekst:
          "LAST VAN JAARLIJKSE LIJFRENTE\nAls last van deze schenking verbindt de begiftigde zich ertoe aan de schenker, [NAKIJKEN OF SCHRAPPEN: of de langstlevende onder hen,] een jaarlijkse lijfrente te betalen van {{lijfrente_bedrag}}, betaalbaar op eerste aanvraag van de schenker, door storting op een rekening op naam van de schenker, te zijnen keuze aan te duiden. Deze last geldt tot het overlijden van de schenker [NAKIJKEN OF SCHRAPPEN: of de langstlevende onder hen].",
      },
      {
        id: "facultatieve-aanvullende-rente-nettorendement",
        hypothese: "Facultatieve aanvullende rente — enkel verschuldigd voor zover het jaarlijks rendement van het geschonken vermogen een bepaald percentage van de waarde niet haalt (optioneel te lichten door de schenker, jaarlijks te vervallen bij niet-opvraging)",
        tekst:
          "FACULTATIEVE AANVULLENDE RENTE\nDe schenking is voorts gedaan onder last voor de begiftigde(n), die zich daartoe hoofdelijk en ondeelbaar verbinden, om aan de schenker(s) en aan de langstlevende onder hen levenslang de mogelijkheid te bieden om jaarlijks de betaling van een optionele rente te vragen.\nHet jaarlijkse bedrag van deze rente wordt bepaald op {{percentage_rente}} % van de waarde van het geschonken vermogen (of van de goederen die hiervoor bij wijze van zaakvervanging, belegging of wederbelegging in de plaats zijn gekomen) op 31 december voorafgaand aan het verzoek tot betaling. De intresten en dividenden die het geschonken vermogen tijdens het betrokken jaar heeft voortgebracht, worden in mindering gebracht; de rente is dus enkel verschuldigd voor zover het werkelijke rendement dat percentage niet haalt. De rente wordt berekend per kalenderjaar, pro rata voor het eerste jaar.\nDe rente is betaalbaar op eerste aanvraag van de schenker(s) of de langstlevende onder hen, zonder tussenkomst van de begiftigde(n), die hiertoe onherroepelijk toestemming geven om de verschuldigde rente uit het geschonken vermogen op te nemen — in eerste instantie uit de inkomsten, vervolgens uit de verkoopprijs van de goederen, zonder voorafgaande verdeling van die verkoopprijs tussen partijen.\nDe vraag tot uitbetaling moet jaarlijks gebeuren binnen de termijn die de partijen hierna bepalen; bij niet-opvraging binnen die termijn is het recht op de rente van dat jaar definitief verloren, zonder dat hieruit ooit een impliciete afstand voor de toekomst kan worden afgeleid.\n[NAKIJKEN OF SCHRAPPEN: indien indexatie] Het bedrag van de rente wordt jaarlijks aangepast aan de evolutie van het indexcijfer der consumptieprijzen in België, met als basisindex deze van {{basisindex_maand_jaar}}.\nDe verplichting tot betaling van deze rente vervalt bij het overlijden van de langstlevende schenker, bij verzaking door de schenker(s) aan de rente, en ten laatste zodra het kapitaal van het geschonken vermogen volledig is verbruikt — de begiftigde(n) zijn niet gehouden de rente met eigen middelen aan te vullen.",
        toelichting:
          "Bron (Kantoormodellen Tervuren, MODCL facultatieve aanvullende rente): dit is geen gewone lijfrente, maar een OPTIONELE aanvullende uitkering die de schenker enkel kan opvragen als het werkelijke rendement van het geschonken vermogen ontoereikend is — nuttig bij schenking van een effecten-/beleggingsportefeuille met voorbehoud van vruchtgebruik, om de schenker een gewaarborgd minimuminkomen te geven zonder de begiftigde te verplichten tot een vast bedrag ongeacht de opbrengst van het vermogen.",
      },
    ],
    parameters: [
      { naam: "lijfrente_bedrag", omschrijving: "Bedrag van de jaarlijkse lijfrente (vaste-variant)" },
      { naam: "percentage_rente", omschrijving: "Percentage van de waarde van het geschonken vermogen dat als jaarlijks minimumrendement wordt gewaarborgd (facultatieve-variant)" },
      { naam: "basisindex_maand_jaar", omschrijving: "Maand en jaar van de basisindex voor de indexatie", voorbeeld: "maart 2026" },
    ],
    toepasbaarOp: ["schenkingsakte-roerend-goed"],
    thema: "familie",
    soort: "MODCL",
    bron: "Schenkingsakte roerend goed (eigen kantoormodel); variant 'facultatieve-aanvullende-rente-nettorendement': MODCL facultatieve aanvullende rente (Kantoormodellen Tervuren, eigen kantoormodel).",
    versie: "1.1",
    datum: "2026-07-12",
    agentwenken:
      "Kies 'vaste-jaarlijkse-lijfrente' wanneer de schenker een vast, gegarandeerd jaarlijks bedrag wil, ongeacht de opbrengst van het geschonken vermogen. Kies 'facultatieve-aanvullende-rente-nettorendement' wanneer de schenker enkel een AANVULLING wil op het reële rendement van het geschonken vermogen (typisch bij een geschonken beleggings-/effectenportefeuille onder voorbehoud van vruchtgebruik) — combineer dan met 'beheersvolmacht-schenking' zodat de schenker de nodige verkopen ook effectief kan uitvoeren.",
    nazicht: { status: "actueel", datum: "2026-07-12" },
  },
  {
    id: "uitvoering-overdracht-roerend-goed-schenking",
    titel: "Uitvoering van de schenking van roerend goed — overdracht per begiftigde",
    categorie: "schenking",
    omschrijving: "Vermelding van de rekening(en) waarop de schenking van het roerend goed per begiftigde wordt uitgevoerd.",
    tekst:
      "UITVOERING\nDe schenkingen zullen worden uitgevoerd op de volgende rekeningen:\n[NAKIJKEN OF SCHRAPPEN, per begiftigde herhalen] - voor {{naam_begiftigde}}: op de rekening {{rekeningnummer}} op zijn/haar naam, bij {{bank}}.",
    varianten: [],
    parameters: [
      { naam: "naam_begiftigde", omschrijving: "Naam van de begiftigde" },
      { naam: "rekeningnummer", omschrijving: "Rekeningnummer waarop de schenking wordt uitgevoerd" },
      { naam: "bank", omschrijving: "Bank waarbij de rekening wordt aangehouden" },
    ],
    toepasbaarOp: ["schenkingsakte-roerend-goed"],
    thema: "familie",
    soort: "MODCL",
    bron: "Schenkingsakte roerend goed (eigen kantoormodel)",
    versie: "1.0",
    datum: "2026-06-24",
    nazicht: { status: "actueel", datum: "2026-06-24" },
  },
  {
    id: "volmacht-toekomstige-schenkingen",
    titel: "Volmacht om eventuele toekomstige schenkingen te aanvaarden",
    categorie: "schenking",
    omschrijving:
      "Bijzondere volmacht waarbij elke begiftigde een andere begiftigde en/of de medewerkers van het notariskantoor aanstelt om in zijn naam toekomstige schenkingen van de schenker te aanvaarden, met de bijbehorende vrijstelling van aansprakelijkheid voor de lasthebber behoudens grove nalatigheid of opzet.",
    tekst:
      "VOLMACHT OM EVENTUELE TOEKOMSTIGE SCHENKINGEN TE AANVAARDEN\n[NAKIJKEN OF SCHRAPPEN: De/Elke] begiftigde, hierna ook \"de lastgever\" genoemd, stelt als bijzondere lasthebbers aan, elk met de bevoegdheid om afzonderlijk op te treden:\n- [KIES: elk van de andere begiftigden afzonderlijk / de andere begiftigde];\n- alle medewerkers van het kantoor van ondergetekende notaris;\nhierna onveranderlijk \"de lasthebber\" genoemd.\nDe lastgever gelast de lasthebber om voor hem en in zijn naam:\n- alle schenkingen te aanvaarden die door de schenker zijn of zullen worden gedaan, van het geheel of een deel van de roerende of onroerende goederen die aan de schenker toebehoren;\n- in te stemmen met alle lasten, bedingen en voorwaarden die de schenker bepaalt en de lasthebber goedvindt, met inbegrip van voorkeur- of voorkooprechten en elk vervreemdingsverbod;\n- overeenkomsten te sluiten om in onverdeeldheid te blijven of uit onverdeeldheid te treden;\n- daartoe alle rechtshandelingen te verrichten en stukken te tekenen, fiscale verklaringen af te leggen, woonplaats te kiezen, zich sterk te maken, in de plaats te stellen of vervangen, en in het algemeen al het noodzakelijke of nuttige te doen, zelfs niet uitdrukkelijk in deze akte vermeld.\nDe lastgever verbindt zich ertoe alle als lasthebber aangestelde medewerkers en de organisatie tot dewelke zij behoren schadeloos te stellen voor aansprakelijkheid, kosten of verlies opgelopen in dit verband, behalve voor zover toerekenbaar aan hun grove nalatigheid of opzettelijke fout. De lasthebber en zijn organisatie hebben geen aansprakelijkheid in verband met deze volmacht, behalve voor hun respectieve grove nalatigheid of opzettelijke fout.",
    varianten: [],
    parameters: [],
    toepasbaarOp: ["schenkingsakte-roerend-goed"],
    thema: "familie",
    soort: "MODCL",
    bron: "Schenkingsakte roerend goed (eigen kantoormodel)",
    versie: "1.0",
    datum: "2026-06-24",
    nazicht: { status: "actueel", datum: "2026-06-24" },
  },
  {
    id: "fiscale-waardering-schenking-roerend",
    titel: "Fiscale waardering van een schenking van roerend goed",
    categorie: "schenking",
    omschrijving:
      "Waarderingsregels voor de schenkbelasting bij een roerend goed: geldsom/schuldvordering (geen afzonderlijke staat van schatting nodig), dan wel een ander type goed (schatting in volle eigendom), met afzonderlijke regeling voor beursgenoteerde en niet-beursgenoteerde effecten (waarderingsdatum per gewest, art. 133 W.Reg.).",
    tekst: "SCHATTING PRO FISCO",
    varianten: [
      {
        id: "geldsom-of-schuldvordering",
        hypothese: "Schenking van een geldsom of een schuldvordering",
        tekst:
          "Aangezien deze schenking betrekking heeft op [KIES: een som geld / een schuldvordering], is een afzonderlijke staat van schatting niet vereist, aangezien deze waard is wat het bedrag van de vordering of de som zelf weergeeft (Cassatie 8 november 1988, Pas. 1989, I, 24), te weten {{geschonken_bedrag}}.",
      },
      {
        id: "ander-type-goed",
        hypothese: "Schenking van een ander type roerend goed",
        tekst:
          "Voor de heffing van de schenkbelasting verklaren de partijen de waarde van het geschonken goed in volle eigendom te schatten op {{geschatte_waarde}}, hetzij voor {{aandeel_omschrijving}}.",
      },
      {
        id: "beursgenoteerde-effecten",
        hypothese: "Beursgenoteerde effecten",
        tekst:
          "De belastbare grondslag van financiële instrumenten toegelaten tot verhandeling op een Belgische of buitenlandse gereglementeerde markt (art. 2, eerste lid, 5° en 6° wet van 2 augustus 2002) of multilaterale handelsfaciliteit (art. 2, eerste lid, 4° van diezelfde wet), wordt bepaald volgens de beurswaarde [KIES: (Vlaanderen) op de eerste dag van deze maand / (Wallonië/Brussel — art. 133 W.Reg.) op de laatste dag van de maand die deze maand voorafgaat], en, bij ontstentenis van notering op die dag, volgens de beurswaarde op de eerstvolgende dag met notering.",
      },
      {
        id: "niet-beursgenoteerde-effecten",
        hypothese: "Geen beursgenoteerde effecten",
        tekst: "De partijen verklaren dat de effectenportefeuille geen financiële instrumenten bevat die toegelaten zijn tot verhandeling op een Belgische of buitenlandse gereglementeerde markt.",
      },
    ],
    parameters: [
      { naam: "geschonken_bedrag", omschrijving: "Bedrag van de geschonken geldsom of schuldvordering" },
      { naam: "geschatte_waarde", omschrijving: "Geschatte waarde van het geschonken goed in volle eigendom" },
      { naam: "aandeel_omschrijving", omschrijving: "Omschrijving van het aandeel waarvoor de waarde geldt, indien van toepassing" },
    ],
    toepasbaarOp: ["schenkingsakte-roerend-goed"],
    thema: "familie",
    soort: "MODCL",
    bron: "Schenkingsakte roerend goed (eigen kantoormodel)",
    versie: "1.0",
    datum: "2026-06-24",
    wetsbasis: ["art. 133 Wetboek der registratie-, hypotheek- en griffierechten"],
    nazicht: { status: "actueel", datum: "2026-06-24" },
  },
  {
    id: "recht-op-geschriften-schenking",
    titel: "Recht op geschriften bij een schenkingsakte",
    categorie: "schenking",
    omschrijving:
      "Vermelding van het recht op geschriften (Wetboek diverse rechten en taksen) bij een schenkingsakte. Het bedrag verschilt naargelang het geschonken goed roerend dan wel onroerend is — zie RECHT_OP_GESCHRIFTEN_SCHENKING in data/ereloon.ts; nooit letterlijk hardcoden in de clausuletekst.",
    tekst: "RECHT OP GESCHRIFTEN (Wetboek diverse rechten en taksen)\nHet recht op geschriften bedraagt {{recht_op_geschriften_bedrag}}.\n\nWAARVAN AKTE.\nGedaan en verleden te {{standplaats}}, op het kantoor, op de datum als voormeld.\nNa integrale voorlezing en toelichting van de akte tekenen de comparanten, [NAKIJKEN OF SCHRAPPEN: eventueel] vertegenwoordigd als voormeld, samen met [NAKIJKEN OF SCHRAPPEN: mij, notaris / ons, notarissen].",
    varianten: [],
    parameters: [
      {
        naam: "recht_op_geschriften_bedrag",
        omschrijving: "Recht op geschriften in euro — uit RECHT_OP_GESCHRIFTEN_SCHENKING (data/ereloon.ts): 100 voor onroerend, 50 voor roerend",
        voorbeeld: "honderd euro (€ 100,00)",
      },
      { naam: "standplaats", omschrijving: "Standplaats van de notaris (plaats van het verlijden)" },
    ],
    toepasbaarOp: ["schenkingsakte", "schenkingsakte-roerend-goed"],
    thema: "familie",
    soort: "MODCL",
    bron: "Schenkingsakte onroerend / Schenkingsakte roerend goed (eigen kantoormodellen)",
    versie: "1.0",
    datum: "2026-06-24",
    wetsbasis: ["Wetboek diverse rechten en taksen (recht op geschriften)"],
    nazicht: { status: "actueel", datum: "2026-06-24" },
  },
  {
    id: "schenking-informatieplicht-diversen",
    titel: "Schenkingsakte — diverse informatieplicht-clausules van de notaris",
    categorie: "schenking",
    omschrijving:
      "Drie onafhankelijke, niet-verplichte informatieclausules bij een schenkingsakte: de mogelijke belastbaarheid van de schenking in het buitenland bij een grensoverschrijdend aanknopingspunt, de verklaring over het aantal minderjarige kinderen (jonger dan 21 jaar) van de begiftigden, en de waarschuwing over het risico op verlies van het verlaagd btw-tarief (6%) voor afbraak/heropbouw bij een eerder genoten voordeel. Elke clausule is onafhankelijk toepasbaar en kan al dan niet samen met de andere worden opgenomen — de impact op uitkeringen/premies/subsidies zelf verloopt al via het onderdeel 'fiscale-verklaringen-schenking'.",
    tekst:
      "[NAKIJKEN OF SCHRAPPEN — BUITENLANDSE ELEMENTEN] De notaris heeft voorafgaandelijk de partijen geïnformeerd dat een schenking ook belastbaar kan zijn in het buitenland zodra de rechtshandeling enig aanknopingspunt heeft met een ander land (nationaliteit of verblijfplaats van de partijen en/of voorwerp van de schenking), en heeft gewezen op het belang zich hierover te informeren in het desbetreffende land. [KIES: de partijen verklaren de nodige adviezen in de betrokken landen te hebben bekomen en zelf de nodige formaliteiten te vervullen. / de begiftigde verklaart te weten dat hij gehouden is tot aangifte van deze schenking in {{land_aangifteplicht}} binnen {{termijn_aangifte_buitenland}} van de schenking en verklaart zelf de nodige formaliteiten te zullen vervullen.]\n\n" +
      "[NAKIJKEN OF SCHRAPPEN — KINDEREN JONGER DAN 21 JAAR] De begiftigden verklaren geen drie of meer kinderen te hebben die de volle leeftijd van 21 jaar nog niet hebben bereikt.\n\n" +
      "[NAKIJKEN OF SCHRAPPEN — VERLIES VERLAAGD BTW-TARIEF AFBRAAK/HEROPBOUW] De begiftigden verklaren op de hoogte te zijn van het risico op verlies van het voordeel van het verlaagd btw-tarief van 6% voor afbraak en heropbouw van een woning, indien deze woning niet de enige eigen woning van de begiftigde uitmaakt en blijft tot 31 december van het vijfde jaar volgend op het jaar van de eerste ingebruikneming of de eerste inbezitneming van de woning. [NAKIJKEN OF SCHRAPPEN: zij verklaren geen dergelijk verlaagd btw-tarief te hebben genoten.]",
    varianten: [],
    parameters: [
      { naam: "land_aangifteplicht", omschrijving: "Het land waar de begiftigde de schenking moet aangeven (indien een specifieke buitenlandse aangifteplicht gekend is)", voorbeeld: "Frankrijk" },
      { naam: "termijn_aangifte_buitenland", omschrijving: "Termijn waarbinnen de buitenlandse aangifte moet gebeuren", voorbeeld: "de maand" },
    ],
    toepasbaarOp: ["schenkingsakte", "schenkingsakte-roerend-goed"],
    thema: "familie",
    soort: "MODCL",
    bron: "Commissie Vlaamse fiscaliteit, \"Schenkingsakten - Modelclausules die betrekking hebben op fiscaliteit / informatieplicht van de notaris\", laatst bijgewerkt 8 maart 2024 (bericht eNotariaat 17534) — programmatisch overgenomen uit integratie/drive-backup/2026-07-02-backup-modellen-e-notariaat/.",
    versie: "1.0",
    datum: "2026-07-11",
    agentwenken:
      "Deze drie clausules zijn onafhankelijk van elkaar en niet verplicht — voeg enkel toe wat voor het dossier relevant is en schrap de rest. 'Buitenlandse elementen': neem op zodra een partij, haar nationaliteit/verblijfplaats of het voorwerp van de schenking een link heeft met een ander land. 'Kinderen jonger dan 21 jaar': controleer het gezinssamenstelling van de begiftigde(n) — enkel relevant als een specifiek fiscaal/sociaal voordeel aan die leeftijdsgrens gekoppeld is; verifieer het onderliggende voordeel per dossier. 'Verlies verlaagd btw-tarief': enkel relevant wanneer het geschonken goed een woning is waarvoor eerder (door schenker of begiftigde) een verlaagd btw-tarief van 6% voor afbraak/heropbouw werd genoten of aangevraagd.",
    nazicht: {
      status: "na_te_kijken",
      datum: "2026-07-11",
      aandachtspunten:
        "De bron citeert voor de 'kinderen jonger dan 21 jaar'-clausule geen specifiek wetsartikel — de onderliggende fiscale/sociale regel (en het belang van het aantal kinderen) moet per dossier met de notaris worden geverifieerd vóór gebruik.",
    },
  },
];
